Chị gái tôi bỏ trốn ngay trước hôn lễ, để lại một nhà họ Diệp đứng trước nguy cơ phá sản và một vị hôn phu quyền thế ngập trời: Phó Hoài Cẩn, thái tử gia nhà họ Phó.
Cha mẹ ép tôi mặc váy cưới thay chị. Tôi run rẩy bước lên lễ đường, nghĩ rằng chỉ cần diễn đến hết ba tháng, đợi chị về là sẽ được thả.
Đêm tân hôn, anh ngồi bên giường, đầu ngón tay xoay ly rượu, ánh mắt lạnh nhạt lướt qua tôi: "Cô không phải cô ấy."
Tôi cắn môi, cúi đầu thật thấp: "Tôi chỉ là người thay thế. Khi chị tôi quay về, tôi sẽ lập tức rời đi."
Anh không nói gì. Suốt ba tháng, anh chưa từng chạm vào tôi, nhưng cũng chưa từng cho tôi bước ra khỏi tầm mắt anh nửa bước.
Cho đến ngày chị tôi hối hận quay về, quỳ khóc trước cửa nhà họ Phó. Tôi thu dọn hành lý, đặt đơn ly hôn lên bàn, quay lưng đi thì bị một bàn tay kéo giật lại, ghì chặt vào cánh cửa.
Hoài Cẩn cúi xuống, mắt đỏ ngầu, giọng khàn đến đáng sợ: "Thế thân? Người tôi muốn cưới từ đầu đến cuối chỉ có em. Là em, Diệp Chiêu, chưa bao giờ là chị em."
Tôi chếc lặng. Cánh cửa "cạch" một tiếng khóa trái, đầu ngón tay nóng rực của anh lướt dọc theo sống lưng tôi.
"Ba tháng nhẫn nhịn, tôi chờ em tự nguyện. Nhưng em dám muốn đi…" Anh cắn nhẹ vành tai tôi, cười trầm thấp. "Đêm nay, tôi sẽ để em nhớ thật kỹ, ai mới là người đàn ông của em."
01
Sáu giờ sáng, ngày cưới của chị gái tôi, tôi bị mẹ lôi khỏi giường bằng một cái tát.
Không phải tát mạnh. Chỉ đủ để tôi tỉnh ngủ, đủ để tôi hiểu có chuyện lớn.
"Chiêu Chiêu, dậy mau!" Giọng mẹ the thé, tóc tai rối bù, mắt đỏ như vừa khóc cả đêm. "Chị con đi rồi!"
Tôi ngồi bật dậy, đầu còn quay cuồng. "Đi đâu?"
Mẹ ném một mảnh giấy vào lòng tôi. Nét chữ nghiêng nghiêng của chị Diệp Vi:
Ba, mẹ, con xin lỗi. Con không thể lấy người con không yêu. Con đi cùng Tần Dịch rồi. Đừng tìm con. Nói với Chiêu Chiêu là chị xin lỗi.
Tôi đọc hai lần, rồi ba lần. Hai tay bắt đầu lạnh.
Dưới nhà, tiếng ba tôi gầm lên: "Gọi người! Tìm cho bằng được! Hôm nay là lễ cưới với nhà họ Phó!"
Tôi chạy xuống cầu thang. Phòng khách nhà họ Diệp đã ngổn ngang người, họ hàng, quản gia, cả mấy người từ công ty. Ba tôi, Diệp Chấn Hải, ngồi sụp trên sofa, mặt xám ngoét. Điện thoại ông không ngừng đổ chuông, ông nhìn màn hình rồi lại tắt.
Nhà họ Diệp làm vật liệu xây dựng, ba đời gây dựng. Nửa năm trước, một dự án thất bại kéo theo khoản nợ hơn ba trăm triệu tệ, tám trăm công nhân sắp mất việc. Hôn ước với nhà họ Phó, nhà quyền thế bậc nhất, là cọng rơm cuối cùng của ba. Sính lễ của nhà họ Phó, một khoản cứu trợ một tỷ hai, đã được chuyển vào tài khoản công ty từ tuần trước.
Nếu cô dâu biến mất, nhà họ Diệp không chỉ mất mặt, mà còn phải hoàn trả toàn bộ, cộng tiền phạt vi phạm.
"Ba." Tôi nghe giọng mình vang lên, nhỏ xíu. "Chị Vi…"
Ba quay lại nhìn tôi.
Ánh mắt đó, tôi nhớ cả đời. Ánh mắt người ta nhìn một món đồ nằm trong ngăn kéo, bỗng dưng trở nên hữu dụng.
"Chiêu Chiêu." Mẹ đã đứng sau lưng tôi, bàn tay bám chặt lấy cánh tay tôi. "Con giúp ba mẹ đi."
"Giúp thế nào?"
"Thay chị con." Mẹ nói. "Chỉ ba tháng thôi. Ba tháng, ba mẹ sẽ tìm chị con về. Nhà họ Phó cũng biết chị con và con giống nhau, đều là con gái nhà họ Diệp, họ sẽ không nói gì đâu."
Tôi trợn mắt nhìn mẹ. "Mẹ, đây là cưới, không phải thay ca trực."
"Con gái ngoan." Mẹ quỳ xuống. Thật sự quỳ xuống, trước mặt tất cả họ hàng, nắm lấy gấu váy ngủ của tôi. "Mẹ xin con. Tám trăm gia đình đang chờ cơm. Nếu nhà mình sụp, chị con cũng mất, ba cũng mất, con cũng không còn nhà để về. Mẹ xin con."
Tôi nhìn bà. Tôi hai mươi ba tuổi, làm phục chế sách cổ ở thư viện thành phố, lương không đủ thuê căn phòng nhỏ gần chỗ làm, nhưng đủ để tôi tự do sống theo ý mình. Và mười mấy năm, mỗi lần nhà họ Diệp cần hy sinh gì đó, người đứng ra luôn là tôi, đứa con thứ hai, đứa không bao giờ bị nhớ tới ngày sinh nhật.
Chị Vi ít nhất còn dám bỏ chạy.
"Ba tháng." Tôi nói, nghe như một người khác đang mở miệng thay tôi. "Đúng ba tháng. Nếu chị con về hoặc hết hạn, con đi. Ba mẹ không được giữ con."
"Được!" Mẹ ôm chặt chân tôi. "Được! Mẹ thề!"
Ba tôi thở phào, vội vã quay đi gọi điện, không nói với tôi một lời cảm ơn.
Tôi đứng đó, bị cả phòng nhìn như nhìn một cánh cửa thoát hiểm vừa được mở ra. Tự dưng, tôi muốn cười.
02
Chiếc váy cưới của chị Vi dài hơn tôi ba ngón tay, rộng ở eo, chật ở ngực. Hai thợ may phải khâu gấp suốt ba tiếng, kim đâm vào thịt tôi hai lần. Trên gương, một cô gái mặc đồ trắng đứng nhìn tôi, mắt đen, môi trắng, trông như một bức tranh vẽ dở.
"Cười lên." Mẹ ra lệnh, trang điểm cho tôi bằng bàn tay run rẩy. "Phó gia mà thấy mặt con thế này thì chếc cả nhà."
Tôi cười. Nụ cười nhỏ, cứng nhắc, đáng sợ như người ta cười lúc đứng trước đoàn xử bắn.
Lễ cưới tổ chức ở khách sạn lớn nhất thành phố, hơn bốn trăm khách. Khi cha tôi dắt tôi bước vào, tiếng nhạc dừng lại một nhịp, rồi nổi lên. Có tiếng xì xào: cô dâu nhỏ nhắn hơn tôi tưởng… không giống ảnh… chắc là trang điểm khác… Tôi nhìn thẳng về phía trước, tim đập thình thịch.
Cuối lối đi, thảm đỏ trải dài, người đàn ông mặc vest đen đứng yên.
Phó Hoài Cẩn.
Tôi biết anh qua tin tức. Ba mươi tuổi, chủ tịch tập đoàn Phó thị, tiếng lạnh lùng quyết đoán, từng khiến ba cổ đông lớn rời khỏi hội đồng chỉ trong một tuần. Người ta gọi anh là thái tử gia, nhưng không phải kiểu thái tử gia ăn chơi nhờ danh. Anh tự mình nuốt chửng ba công ty đối thủ khi mới hai mươi tư tuổi.
Tôi chỉ gặp anh duy nhất một lần, tại buổi gặp mặt hai nhà tuần trước, khi tôi bị mẹ kéo đến để "đứng cho đủ người". Anh ngồi đối diện chị Vi, nói đúng bốn câu trong hai tiếng. Mắt anh không rời khỏi tách trà.
Hôm nay, mắt anh không hề nhìn tách trà.
Ánh mắt đó, từ lúc tôi bước vào sảnh, đã đặt lên tôi, nặng như có sức nặng thật. Tôi cúi đầu, sợ hãi, tưởng anh sắp nhận ra tôi không phải chị Vi, sắp quay đi, sắp phá hôn lễ.
Nhưng anh không làm gì cả. Khi tôi bước đến bên cạnh, anh khẽ đưa tay ra.
"Đưa tay đây."
Tôi đặt tay mình vào lòng bàn tay anh. Ấm, khô, hơi siết chặt. Tay tôi lạnh buốt, mồ hôi đầm đìa, vậy mà anh không rút lại.
Cha tôi lùi về hàng ghế. Mẹ ngồi hàng đầu, mặt cứng đờ, mắt không dám nhìn chúng tôi.
Người dẫn lễ cất giọng: "Xin hỏi chú rể Phó Hoài Cẩn, anh có đồng ý lấy cô Diệp Vi làm vợ…"
"Diệp Chiêu." Anh ngắt lời.
Cả khán phòng ngừng thở.
Tôi chếc lặng. Anh biết. Anh biết tôi là Chiêu.
Hoài Cẩn nhìn thẳng vào người dẫn lễ, giọng bình thản như đọc báo cáo. "Cô dâu của tôi tên Diệp Chiêu. Đọc lại."
Người dẫn lễ lau mồ hôi, đọc lại. Tôi thì chỉ nghe thấy tiếng ù ù trong tai. Anh nói "Tôi đồng ý" rất nhanh, gần như trước khi người kia kịp đọc xong. Đến lượt tôi, tôi trả lời như một cái máy.
Khi nhẫn được đeo vào ngón tay, tôi mới nhận ra nó vừa khít.
Khít đến mức không thể nói là tình cờ.
Dưới sảnh, một bà cụ tóc bạc, mặc sườn xám xanh ngọc, ngồi ở hàng ghế danh dự, đang nhìn tôi chằm chằm. Bà Phó, bà nội của Hoài Cẩn. Khi ánh mắt chúng tôi chạm nhau, bà khẽ mỉm cười, gật đầu, như thể nói: Cuối cùng cũng đến.
Tôi không hiểu. Tôi không hiểu một chút nào.
03
Phòng tân hôn nằm trên tầng cao nhất của biệt thự nhà họ Phó, rộng bằng cả căn hộ tôi từng thuê. Giường lớn trải ga trắng, cánh hoa hồng rắc đầy, hai cây nến thơm đang cháy ở đầu bàn. Cửa sổ sát đất nhìn xuống vườn đèn lung linh.
Tôi ngồi mép giường, vẫn mặc nguyên váy cưới. Đã hai tiếng. Mỗi lần có tiếng bước chân ngoài hành lang, tim tôi lại nảy lên một nhịp.
Cuối cùng cửa mở.
Phó Hoài Cẩn bước vào. Anh đã cởi áo vest, chỉ còn sơ mi trắng xắn tay, hai cúc trên cùng mở. Trên tay anh là ly rượu vang đỏ, rượu sóng sánh. Anh đóng cửa, không khóa, bước đến chiếc ghế bành đối diện giường rồi ngồi xuống, đôi chân dài bắt chéo.
Đầu ngón tay anh chậm rãi xoay ly rượu. Ánh mắt lạnh nhạt, không biểu cảm, lướt qua tôi từ đầu đến chân.
"Cô không phải cô ấy."
Tim tôi rơi thẳng xuống. Hóa ra anh biết. Hóa ra anh biết tất cả.
Tôi cắn môi, cúi đầu thật thấp, hai tay nắm chặt vạt váy. "Tôi chỉ là người thay thế. Chị tôi… chị tôi không đến, ba mẹ tôi hoảng, tôi mới…" Tôi nuốt nước bọt. "Xin lỗi. Tôi biết nhà họ Diệp lừa anh. Nếu anh muốn truy cứu, tôi chịu hết. Nhưng xin đừng làm khó công nhân của công ty. Họ không có lỗi."
Anh không nói gì.
"Khi chị tôi quay về, tôi sẽ lập tức rời đi." Tôi tiếp tục, giọng run run nhưng cố giữ bình tĩnh. "Chỉ ba tháng. Tôi sẽ không làm phiền anh. Phòng nào cũng được, tôi ngủ ngoài hành lang cũng được."
Căn phòng yên tĩnh đến mức tôi nghe thấy ngọn nến cháy xèo xèo.
Anh đặt ly rượu xuống bàn. Rồi đứng dậy.
Tôi giật mình lùi lại, lưng chạm vào đầu giường. Anh bước đến, từng bước chậm, dừng trước mặt tôi, cúi xuống.
Tôi nhắm mắt.
Một cái gì đó nhẹ nhàng đặt lên đùi tôi. Mềm, ấm. Tôi mở mắt, nhìn xuống. Một bộ đồ ngủ bằng cotton màu be, xếp gọn gàng.
"Thay đi." Giọng anh bình thản. "Váy cưới ngủ không thoải mái."
"Hả?"
"Giường cho cô. Tôi ngủ sofa." Anh đã quay đi, cầm lấy chiếc gối từ đầu giường. "Phòng tắm ở bên trái. Đồ dùng cá nhân có trong tủ. Nếu thiếu gì, nói với tôi."
Tôi ngồi đờ ra. "Anh… không giận?"
"Giận chuyện gì?"
"Chuyện… chị tôi bỏ trốn. Tôi thay thế…"
"Có gì mà giận." Anh quay lại, nhìn tôi trong ánh nến, ánh mắt khó đoán. "Cô đã đứng đây. Vậy là đủ."
Tôi há miệng, không biết nói gì. Lý trí bảo tôi nên cảm ơn, nhưng linh cảm bảo tôi có điều gì đó không bình thường.
"Phó tiên sinh."
"Ừ."
"Anh biết tôi là Diệp Chiêu. Từ lúc nào?"
Anh dừng bước, lưng quay về phía tôi. Trong thoáng chốc, tôi nghĩ anh sẽ trả lời. Nhưng anh chỉ nói, rất khẽ:
"Đi tắm đi. Muộn rồi."
Tôi bước vào phòng tắm, đóng cửa, dựa lưng vào tường, thở ra thật dài.
Bên trong, mọi thứ đều đã được chuẩn bị. Khăn bông mới, xà phòng thơm mùi hoa nhài, kem dưỡng tay hiệu mà tôi hay dùng, loại bình thường rẻ tiền ở hiệu thuốc, ít ai biết đến, không thể nào là lựa chọn của một nhà giàu.
Tôi nhìn chai kem rất lâu.
Rồi tôi mở tủ quần áo trong phòng thay đồ bên cạnh. Hàng chục bộ đồ treo ngay ngắn, từ đồ ngủ đến áo khoác, tất cả đều là size của tôi. Không phải size của chị Vi, người cao hơn tôi một cái đầu. Là của tôi.
Một nỗi sợ lạnh lẽo bò dọc sống lưng.
Người đàn ông ngoài kia đã biết tôi sẽ xuất hiện từ trước khi chị tôi bỏ trốn.
Hoặc là tôi đang bị đặt vào một cái bẫy tinh vi hơn mình tưởng.
Hoặc là có điều gì đó, mà tôi chưa hiểu, đã xảy ra từ rất lâu rồi.
04
Sáng hôm sau, tôi tỉnh dậy vì mùi cháo.
Mở mắt ra, tôi thấy mình nằm giữa chiếc giường lớn trắng muốt, chăn đắp ngay ngắn đến cổ, dù tôi không nhớ mình đã đắp. Chiếc sofa trong phòng trống không, gối và chăn xếp gọn một góc. Trên bàn đầu giường là một tờ giấy ghi chú:
Cháo ở bếp. Tài xế chờ ở cổng lúc tám giờ. Phó Hoài Cẩn.
Chữ viết gọn, nét ngang nét sổ đều như in.
Tôi bước xuống tầng, bắt gặp một hàng người giúp việc đứng xếp hàng hai bên cầu thang, đồng loạt cúi đầu chào: "Thiếu phu nhân."
Tôi suýt trượt chân.
"Đừng, đừng gọi thế." Tôi vội vàng. "Cứ gọi tôi là Chiêu Chiêu."
Người quản gia, một người phụ nữ tóc muối tiêu tên dì Từ, mỉm cười hiền: "Thiếu gia dặn phải gọi là thiếu phu nhân."
"Anh ấy đâu?"
"Thiếu gia đi từ sáu giờ, họp ở công ty." Dì Từ rót cho tôi tách trà, nhẹ nhàng. "Thiếu gia dặn dì nói cô ăn sáng xong thì cứ làm việc cô muốn."
"Tôi muốn đi làm."
Dì Từ nhẹ nhàng cúi đầu. "Xe đang chờ."
Tám giờ, tôi bước ra cổng, một chiếc xe đen đứng im. Cánh cửa xe được mở sẵn bởi một người đàn ông ngoài ba mươi, đeo kính, mặt chữ điền, tay cầm tập tài liệu. Anh ta cúi chào: "Thiếu phu nhân, tôi là Thạch Dương, trợ lý của Phó tổng. Từ hôm nay, tôi phụ trách việc đưa đón cô."
"Không cần đâu, tôi tự đi xe buýt…"
"Phó tổng nói," Thạch Dương dừng một chút, "nếu cô muốn tự đi, anh ấy sẽ tự đưa."
"Đừng!" Tôi lập tức leo lên xe.
Trên xe, tôi nhìn ra cửa sổ, tâm trạng rối bời. Người đàn ông này nói chuyện nhẹ nhàng, cư xử lịch sự, thậm chí chu đáo đến mức khó tin. Nhưng cách anh ta sắp xếp mọi thứ cho tôi, từ cháo sáng đến xe đưa đón, khiến tôi có cảm giác bị bọc trong một lớp kén kín gió.
Tối hôm đó, anh về lúc bảy giờ. Tôi đang ngồi ở bàn ăn, chọc chọc đĩa thức ăn. Anh bước vào, cởi áo vest, ngồi xuống đối diện.
"Hôm nay thế nào?"
"Bình thường." Tôi nói. "Phó tiên sinh, tôi muốn nói chuyện."
"Cô nói đi."
"Về cái này." Tôi chỉ vào Thạch Dương đang đứng ngoài cửa, rồi chỉ vào chiếc điện thoại mới đặt cạnh tôi. "Mỗi chỗ tôi đi anh đều biết. Anh có định giám sát tôi ba tháng không?"
Anh đặt đũa xuống, bình tĩnh nhìn tôi. "Cô thấy bất tiện?"
"Tôi thấy mình như tù nhân."
Anh im lặng khá lâu. "Tôi sẽ bảo Thạch Dương lùi lại."
"Thật không?"
"Nhưng tôi không thể để cô tự đi lại hoàn toàn." Anh nói chậm rãi. "Vì chị gái cô đi cùng một người đàn ông có ít nhất bốn tiền án lừa đảo. Người này biết cô đang ở nhà họ Phó. Tôi không muốn cô gặp nguy hiểm."
Tôi sững lại. "Tần Dịch có tiền án?"
"Ba tháng trước, tôi nhờ người điều tra. Kết quả là vậy."
"Vậy anh có nói với chị tôi không?"
Mắt anh tối đi một chút. "Cô ấy không nghe."
Tôi cúi đầu. Rất giống chị Vi: không bao giờ nghe lời ai.
"Vậy tôi sẽ để Thạch Dương đưa đón." Tôi nói, cảm giác bực bội tan đi một phần. "Nhưng đừng theo dõi điện thoại tôi."
"Tôi không theo dõi."
"Thật không?"
Anh nhìn tôi thẳng, mắt không chớp. "Tôi chưa bao giờ xem tin nhắn của cô."
Câu trả lời nghe có vẻ chân thật, nhưng sau này tôi mới nhận ra: anh chỉ nói anh không xem tin nhắn, chứ không nói anh không biết tôi ở đâu.
05
Ba tháng thực sự bắt đầu từ ngày hôm đó, theo cách mà tôi chưa bao giờ tưởng tượng.
Mỗi sáng, cháo ở bếp, có khi là cháo hoa, có khi là cháo thịt bằm. Dì Từ nói thiếu gia đã dặn từ trước: cô ấy thích ăn bánh bao nhân đậu, ghét hành, sáng thích uống trà hoa cúc không đường.
Tôi chưa từng nói những điều đó với bất kỳ ai ở nhà họ Phó.
Mỗi chiều, đúng năm giờ, chiếc xe đen của Hoài Cẩn đậu trước cổng thư viện thành phố. Anh không bao giờ ra khỏi xe, không bấm còi, chỉ ngồi đó đọc sách chờ tôi. Đến ngày thứ mười, đồng nghiệp của tôi, Hạ Mông, cô gái hai mươi lăm tuổi nói nhiều nhất phòng phục chế, phát hiện ra.
"Chiêu Chiêu, có phải có người theo dõi cậu không?" Cô thì thầm, nhìn qua cửa sổ. "Xe đó ngày nào cũng đỗ ở đó, mình thấy ba tuần rồi."
"Là chồng mình."
Hạ Mông làm rơi chiếc cọ. "Chồng cậu? Cái người trên tin tức đó á?"
"Ừ."
"Anh ta ngồi đó ba tuần chỉ để chờ cậu tan làm?"
"Hình như thế."
Cô im lặng, nghiêm túc nhìn tôi. "Mình chưa thấy ai cưới nhau vì hợp đồng mà chờ vợ ba tuần cả. Cậu chắc đây là hợp đồng?"
Tôi cúi đầu, tiếp tục dán lại một trang sách bị mối mọt ăn. "Chắc chắn."
Nhưng trong lòng tôi không còn chắc nữa.
Một tháng trôi qua, tôi bắt đầu quen với những điều lạ lùng trong cuộc hôn nhân này. Chúng tôi ngủ chung phòng nhưng không chung giường. Anh ngủ sofa, tôi ngủ giường, giữa hai chúng tôi là khoảng cách ba mét mà anh chưa từng bước qua. Khi tôi thức đêm đọc sách, đèn đầu giường tôi đã tắt thì cái đèn nhỏ bên sofa anh vẫn sáng, vì anh cũng đang đọc gì đó.
Một đêm, giữa tháng thứ hai, trời đổ giông. Sấm đánh ầm ầm, mưa quất vào cửa sổ như ném sỏi. Tôi bẩm sinh sợ sấm, từ nhỏ đã vậy, chỉ là chưa bao giờ nói với ai, vì ở nhà họ Diệp, nói ra chỉ bị mẹ mắng làm điệu.
Tôi trùm chăn kín đầu, tay bịt chặt hai tai, người run lên mỗi khi trời rạch một đường chớp.
Một lúc sau, tôi nghe thấy tiếng bước chân. Không phải đến gần giường, mà dừng lại ở cửa phòng. Không đẩy cửa. Chỉ có một cái bóng đổ dài xuống sàn dưới khe cửa.
Phó Hoài Cẩn đứng ngoài hành lang.
Tôi thò đầu ra khỏi chăn. Trong khe tối, bóng anh ngồi xuống, tựa lưng vào cửa. Anh không nói gì, không gõ cửa, không hỏi tôi có sao không. Chỉ ngồi đó, như người canh cửa, suốt đêm.
Sáng hôm sau, khi tôi mở cửa phòng, hành lang đã trống. Chỉ có chiếc chăn len gấp gọn đặt dưới sàn, nơi đêm qua anh ngồi.
Buổi tối, tôi hỏi, giả vờ thản nhiên: "Đêm qua anh ngủ ngoài hành lang à?"
"Không." Anh đáp tỉnh bơ. "Tôi đi uống nước."
"Uống nước tám tiếng?"
Anh nhìn tôi vài giây, rồi quay đi, lỗ tai đỏ lên. "Cô sợ sấm. Đã nói với tôi chưa?"
"Chưa."
"Tôi biết." Anh nói rất nhỏ. "Nhưng cô sẽ không bao giờ tự nói."
Tôi há miệng, không phản bác được.
"Phó tiên sinh." Tôi hỏi, giọng nhẹ hơn. "Tại sao anh làm những chuyện này? Tôi chỉ là người thay thế."
Anh không trả lời. Chỉ cầm tách trà, như chẳng nghe thấy gì. Nhưng tôi thấy bàn tay anh siết quanh tách đến mức các đốt ngón trắng bệch.
Từ hôm đó, tôi bắt đầu đánh dấu lịch.
Mỗi ngày một gạch chéo, đỏ, trên tờ lịch nhỏ giấu trong ngăn bàn. Không phải vì mong ngày tự do. Tôi tự hỏi lòng mình, và sợ câu trả lời.
Tôi sợ nhất là khi gạch hết, tôi không muốn đi.
06
Ngày thứ tám mươi tám, chị Diệp Vi quay về.
Tôi biết khi Thạch Dương gõ cửa phòng làm việc của tôi ở thư viện, sắc mặt tái mét. Anh ta chưa bao giờ hoảng loạn. Anh ta hoảng loạn hôm đó.
"Thiếu phu nhân, mời cô về nhà ngay. Cô Diệp Vi đang quỳ trước cổng."
Tôi lái xe đến, chưa kịp xuống đã nghe tiếng khóc thảm thiết xuyên qua cánh cổng sắt. Mưa nhỏ lất phất. Chị Vi quỳ trên đá lát, tóc rối bù, váy dính bùn, gương mặt từng xinh đẹp rạng rỡ giờ hốc hác, mắt sưng đỏ. Phía sau là ba mẹ, cùng nhau quỳ.
"Chiêu Chiêu!" Chị lao tới, nắm chặt tay tôi. "Chị sai rồi! Chị biết chị sai rồi!"
"Chị…" Tôi nghẹn họng. "Chị đi đâu những ngày qua?"
"Tần Dịch lừa chị." Chị khóc. "Anh ta cuỗm hết tiền, bỏ chị ở Phúc Châu. Chị không có cả vé về. Chị bán chiếc vòng cổ mới đủ tiền đi xe khách…"
Mẹ tôi bước lên, tay run run nắm lấy cánh tay tôi. "Chiêu Chiêu, đến lúc rồi con. Chị con đã về. Ba mẹ đã giữ lời. Ba tháng. Con trả lại chỗ này cho chị con đi."
Chữ "trả lại" như dao cứa vào tai.
Tôi nhìn mẹ, rồi nhìn ba đứng sau lưng bà, tránh ánh mắt tôi. Ba tháng qua, ông bà đến nhà họ Phó đúng hai lần, cả hai lần đều để hỏi chuyện vay thêm vốn, chưa một lần hỏi tôi sống ra sao.
"Phó Hoài Cẩn đâu?" Chị Vi nức nở. "Anh ấy chắc đang giận chị lắm. Chiêu Chiêu, em giúp chị nói với anh ấy, chị sẽ chuộc lỗi. Anh ấy là người tốt, chỉ cần anh ấy chịu tha thứ…"
"Anh ấy đi công tác Hồng Kông." Tôi nói. "Ngày kia về."
Chị khóc nấc lên. "Vậy em cho chị vào nhà chờ được không? Chị sẽ giải thích với anh ấy…"
Tôi đứng đó, giữa cơn mưa, nhìn cả ba người nhà mình.
Hóa ra tôi vẫn mong chờ điều gì đó. Một cái ôm. Một lời xin lỗi thật lòng. Một câu "con vất vả rồi". Nhưng không có gì cả. Tôi chỉ là chiếc chìa khóa mở cánh cửa để chị tôi trở lại.
"Vào đi." Tôi nói, giọng nhẹ như gió. "Dì Từ sẽ pha trà."
Họ vào nhà. Tôi lên lầu, đóng cửa phòng.
Tôi ngồi xuống bàn trang điểm, mở ngăn kéo, lấy ra tờ lịch nhỏ. Tám mươi tám gạch chéo đỏ. Còn hai ngày nữa là đủ chín mươi.
Tôi lấy giấy bút, chép lại đơn ly hôn đã chuẩn bị sẵn từ đầu tháng thứ hai, dù hồi đó tôi không biết vì sao mình lại làm vậy. Điều khoản đơn giản: tài sản của nhà họ Phó, tôi không lấy một đồng. Chỉ xin hoàn trả sính lễ bằng cách bán căn hộ ba mẹ để lại cho tôi và vay thêm.
Tay tôi run nhưng chữ không nhòe. Tôi ký tên, đặt đơn lên bàn làm việc của Hoài Cẩn. Rồi tôi gấp gọn vài bộ quần áo cũ mang từ nhà thuê, bộ nào tôi tự mua bằng lương của mình, bỏ vào chiếc ba lô nhỏ.
Chiếc nhẫn cưới, tôi tháo ra, đặt lên đơn ly hôn.
Nó vẫn khít. Tôi chưa từng thấy một thứ gì khít với mình đến vậy, và cũng chưa từng thấy một thứ gì khiến mình đau đến vậy khi rời ra.
Dì Từ đứng ở cửa, mắt đỏ. "Thiếu phu nhân…"
"Dì Từ." Tôi mỉm cười. "Cảm ơn dì ba tháng qua. Làm ơn đừng nói với Phó tiên sinh cho đến khi anh ấy về."
Tôi khoác ba lô, bước xuống cầu thang. Dưới phòng khách, nhà họ Diệp đang ngồi uống trà, nghe thấy tiếng tôi, không ai quay lại.
Tôi bước ra cổng. Mưa đã tạnh. Tôi hít một hơi thật sâu, nghĩ rằng mình sắp được tự do.
Nhưng chưa kịp đi đến cuối con đường, một chiếc xe đen lao tới, phanh gấp ngay bên cạnh tôi.
07
Cửa xe bật mở, bóng người cao lớn lao ra, và trước khi tôi kịp phản ứng, cổ tay tôi đã bị nắm chặt.
Phó Hoài Cẩn đứng đó, vest nhăn, tóc rối, áo sơ mi mở hai cúc, như vừa chạy từ sân bay thẳng về. Đôi mắt anh đỏ ngầu, tôi chưa bao giờ thấy ánh mắt đó trên mặt người đàn ông luôn điềm tĩnh này. Phía sau anh là Thạch Dương, thở hổn hển, ngồi trên ghế lái, mặt trắng bệch.
"Em định đi đâu?"
Giọng anh khàn đến đáng sợ.
"Anh về sớm." Tôi lùi một bước, tay vẫn bị anh giữ chặt. "Anh nói ngày kia mà…"
"Dì Từ gọi cho anh."
Tôi nghiến răng. Dì Từ đã phá lời hứa. "Phó tiên sinh, buông ra. Chị tôi đã về, ba tháng cũng sắp hết. Đơn ly hôn tôi để trên bàn anh, anh xem đi. Tôi không lấy gì của nhà họ Phó."
"Đi vào."
"Tôi nói…"
"Vào nhà." Giọng anh không lớn, nhưng nặng như đá. "Có gì vào nhà nói."
Anh không đợi tôi trả lời. Anh nắm cổ tay tôi, đi thẳng về phía cổng, qua sân, vào sảnh lớn. Dọc đường, người giúp việc đứng nép sang hai bên. Ở phòng khách, cả nhà họ Diệp đang đứng dậy.
"Hoài Cẩn!" Chị Vi lao ra, nước mắt đầm đìa. "Hoài Cẩn, anh nghe em nói, em…"
"Cô Diệp." Anh dừng lại, nhìn chị tôi. Không giận dữ, không to tiếng, nhưng ánh mắt lạnh buốt như băng. "Giấy đăng ký kết hôn của tôi mang tên Diệp Chiêu. Hôn lễ hôm đó, tôi đọc tên Diệp Chiêu trước bốn trăm khách. Cô không có chỗ nào ở đây."
Chị Vi tái mặt. "Anh… anh đang nói gì…"
"Ông Diệp, bà Diệp." Anh quay sang ba mẹ tôi. "Hai người làm phiền vợ tôi bao lâu thì đủ rồi. Thạch Dương, tiễn khách."
"Hoài Cẩn!" Ba tôi lắp bắp. "Thằng bé này, dù sao cũng là chuyện của hai nhà…"
"Nhà họ Phó không có chuyện 'dù sao'." Anh nói, giọng vẫn bình thản. "Ông nên cảm ơn vợ tôi trước khi bước ra khỏi cửa."
Anh kéo tôi đi lên cầu thang.
Phía sau là tiếng ồn ào hỗn loạn, tiếng chị Vi khóc, tiếng mẹ tôi cuống cuồng gọi tên tôi. Tôi bị kéo theo, chân lảo đảo, cho đến khi anh đẩy cửa phòng làm việc.
Đơn ly hôn nằm trên bàn, chiếc nhẫn cưới đè lên.
Anh liếc nhìn nó, rất nhanh. Rồi một bàn tay ghì lấy vai tôi, ép tôi dựa vào cánh cửa. "Cạch." Tiếng khóa vang lên rõ mồn một.
Tôi hít sâu. "Phó Hoài Cẩn, anh làm gì…"
Anh cúi xuống, trán suýt chạm trán tôi, hơi thở nặng nề. Mắt anh đỏ ngầu, giọng khàn như bị mài bằng giấy ráp:
"Thế thân? Người tôi muốn cưới từ đầu đến cuối chỉ có em. Là em, Diệp Chiêu, chưa bao giờ là chị em."
Tôi chếc lặng.
Đầu ngón tay nóng rực của anh lướt dọc theo sống lưng tôi, qua lớp áo mỏng, khiến cả người tôi run lên.
"Ba tháng nhẫn nhịn, tôi chờ em tự nguyện." Anh áp môi sát tai tôi, cắn nhẹ vành tai, cười trầm thấp, không có chút vui vẻ nào. "Nhưng em dám muốn đi…"
"Anh…"
"Đêm nay, tôi sẽ để em nhớ thật kỹ, ai mới là người đàn ông của em."
Cánh cửa lưng tôi dựa vào lạnh ngắt, nhưng người trước mặt tôi nóng đến mức tôi nghĩ mình sắp cháy. Tôi muốn nói nhiều thứ, mắng anh, hỏi anh, đẩy anh ra. Nhưng miệng tôi bị chặn lại, bằng thứ mà cả ba tháng qua anh đã kìm nén.
Chiếc nhẫn trên bàn lăn khỏi mép tờ đơn, rơi xuống sàn, kêu một tiếng leng keng nhỏ xíu.
Không ai trong chúng tôi nghe thấy.
08
Sáng hôm sau, tôi tỉnh dậy trong chính chiếc giường lớn trắng muốt của mình, và lần đầu tiên sau ba tháng, người nằm bên cạnh là anh.
Tôi nhìn trần nhà, mặt đỏ bừng, nhớ lại mọi thứ, rồi lại nhớ lại tất cả những gì anh đã nói.
Người tôi muốn cưới từ đầu đến cuối chỉ có em.
Tôi quay phắt sang. Phó Hoài Cẩn nằm nghiêng, mắt đã mở, nhìn tôi từ lâu, ánh mắt không còn lạnh, chỉ có một thứ gì đó mềm đến mức khó chịu.
"Đừng nhìn tôi." Tôi kéo chăn lên che mặt.
"Anh không nhịn được."
"Vì sao anh nói như vậy? Từ đầu đến cuối là từ lúc nào?"
Anh im lặng một lát. Rồi anh ngồi dậy, khoác áo ngủ, mở ngăn kéo tủ đầu giường. Anh lấy ra một cuốn sổ bìa da mỏng, đã sờn mép, đặt xuống chăn trước mặt tôi.
"Mở ra."
Tôi mở. Trang đầu tiên chỉ có một dòng chữ, mực xanh, nét ngay ngắn:
Ngày 3 tháng 9. Cô ấy dùng cọ lông nhỏ, chấm keo vào vết rách, nín thở như đang đỡ một đứa trẻ.
Tôi lật tiếp.
Ngày 17 tháng 9. Gọi điện hỏi tiến độ. Cô ấy nói: "Ông Phó, cuốn nhật ký này giấy rất mỏng, tôi cần thêm hai tuần." Cô ấy gọi tôi là ông.
Ngày 2 tháng 10. Cô ấy ăn bánh bao nhân đậu ở bậc thềm thư viện. Nhìn một lúc lâu mới nhận ra mình đang cười.
Tôi ngẩng lên. Tay run đến nỗi trang giấy rung nhẹ.
"Hai năm trước." Hoài Cẩn nói, giọng thấp. "Ông nội anh để lại một cuốn nhật ký thời chiến, bị mối mọt ăn gần hết. Bà nội nhờ thư viện thành phố phục chế. Người nhận việc là em."
"Tôi nhớ." Tôi thì thầm. "Một khách hàng tên Phó. Chỉ gọi điện, chưa bao giờ đến. Giọng khàn khàn, nói rất ít, tôi nghĩ…" Tôi chợt nhớ ra, mặt nóng bừng. "Tôi nghĩ ông ấy là một ông cụ sáu mươi tuổi."
Anh bật cười. Lần đầu tiên tôi nghe tiếng cười thật sự của Phó Hoài Cẩn, trầm, ngắn, như thứ gì đó vừa tuôn ra khỏi lồng ngực. "Anh đã nghĩ em nhận ra giọng anh."
"Hôm gặp mặt hai nhà…" Tôi nuốt nước bọt. "Tôi thấy giọng anh quen quen. Nhưng tôi nghĩ mình hoảng quá nên nghe nhầm."
"Bốn tháng, anh gọi cho em mười một cuộc. Mỗi lần nói không quá hai phút." Anh nhìn bàn tay mình. "Nhưng anh đến thư viện bảy lần. Ngồi ở phòng đọc phía sau tấm kính, nhìn em làm việc."
"Anh…"
"Lần cuối, em làm xong cuốn nhật ký. Thạch Dương đến nhận. Em gói nó bằng giấy dó, buộc một sợi dây gai, còn viết một tờ giấy nhỏ: Xin giữ gìn nó cẩn thận." Giọng anh dịu đi. "Anh giữ tờ giấy đó đến giờ."
Mắt tôi cay xè. "Vậy sao anh không nói? Sao anh không tìm tôi?"
"Anh không biết nói thế nào." Anh thừa nhận. "Anh là người lạ, em là người không biết anh. Anh biết em có gia đình không đối xử tốt với em, anh sợ nếu anh xuất hiện đột ngột, em sẽ nghĩ anh là người dùng tiền mua mọi thứ."
"Rồi anh nhờ bà nội…"
"Anh nhờ bà đưa hôn ước cho nhà họ Diệp, nói rõ là cho Diệp Chiêu." Giọng anh trầm xuống. "Nhưng ba em đọc là 'con gái nhà họ Diệp', rồi đưa tên chị em. Anh phát hiện khi đã quá muộn: lễ ăn hỏi đã làm, sính lễ đã chuyển, công khai trên báo."
Tôi nhìn anh. Anh ngồi dưới ánh nắng buổi sáng, dáng vẻ chưa bao giờ trông nhỏ bé như vậy.
"Và anh đã làm gì?"
Anh im lặng.
"Phó Hoài Cẩn." Tôi nhắc lại, giọng khẽ nhưng sắc. "Anh đã làm gì khi biết cô dâu là chị tôi?"
Anh nhìn thẳng vào mắt tôi. Tôi thấy anh định nói. Rồi tôi thấy anh nuốt lại.
"Anh sẽ kể em nghe." Anh nói chậm rãi. "Nhưng không phải lúc này. Em còn mệt."
Tôi nhìn anh rất lâu. Có điều gì đó khiến tôi bất an.
09
Buổi chiều, tôi ngồi trên ban công tầng hai uống trà, đọc đi đọc lại cuốn sổ nhỏ của anh.
Một trăm mười bảy trang kín chữ. Mỗi ngày một dòng. Có những ngày chỉ là: Cô ấy mặc áo len xanh. Có những ngày là: Thư viện mất điện, anh ngồi trong xe chờ đến khi đèn sáng lại. Có ngày tháng mười hai năm ngoái: Cô ấy một mình ăn cơm hộp ở cuối hành lang. Hôm nay là sinh nhật cô ấy, không ai gọi.
Tôi đọc dòng đó, nước mắt rơi.
Sinh nhật hai mươi hai tuổi. Quả thật không ai gọi. Mẹ quên, ba quên, chị Vi chỉ nhắn một câu chúc muộn ba ngày. Tôi nghĩ đó là bí mật của riêng mình.
Có người đã biết. Và người đó đã ngồi trong xe, nhìn qua cửa kính, không dám gõ.
Tôi lau mặt, định mang quyển sổ xuống trả cho anh. Nhưng khi bước vào phòng làm việc ở lầu một, tôi nghe tiếng nói chuyện bên trong.
"Phó tổng, tài khoản của Tần Dịch…" Thạch Dương hạ giọng. "Tôi đã đóng băng sau khi Diệp Vi trở lại. Nhưng khoản chuyển mà tôi thực hiện cho anh ta ba tháng trước, cô Diệp có thể điều tra ra."
"Cô ấy sẽ không."
"Thiếu phu nhân đang ở nhà. Nếu cô ấy biết…"
"Tôi sẽ tự nói."
Chân tôi đứng sững ngoài cửa.
Khoản chuyển. Ba tháng trước. Tần Dịch.
Tôi bước vào. Cả hai người đàn ông quay lại, nét mặt đóng băng.
"Tôi nghe thấy rồi." Tôi nói, giọng bình tĩnh đến kỳ lạ. "Khoản chuyển nào?"
Hoài Cẩn đứng dậy. "Chiêu Chiêu."
"Khoản chuyển nào, Phó Hoài Cẩn?"
Thạch Dương cúi đầu. Hoài Cẩn nhìn tôi rất lâu, rồi gật nhẹ với trợ lý. Thạch Dương lặng lẽ rút lui, đóng cửa lại sau lưng.
"Anh biết chị em sẽ bỏ trốn." Anh nói.
Không gian đột nhiên im lặng như vừa bị hút hết không khí.
"Hai tuần trước hôn lễ, thám tử của anh báo Diệp Vi và Tần Dịch đang chuẩn bị đi. Anh có thể ngăn. Anh đã không ngăn." Anh nhìn tôi, không né tránh. "Thạch Dương chuyển cho Tần Dịch hai triệu, kèm một lời nhắn nặc danh: Chúc hai người thượng lộ bình an. Anh biết số tiền đó đủ để anh ta đưa chị em ra khỏi thành phố."
Tôi đứng đó. Thế giới quay chậm lại.
"Để làm gì?"
"Để em không phải là người bị bỏ lại." Giọng anh nghẹn lại. "Nếu chị em ở lại, hôn lễ vẫn diễn ra, cô ấy trở thành vợ anh, còn em, em vẫn đứng ở góc phòng như mọi khi. Anh không thể cưới người em không phải em."
"Nên anh đẩy chị tôi chạy." Tôi nói, nghe giọng mình khô khốc. "Anh biết cô dâu bỏ trốn thì nhà tôi chỉ còn một con đường: tôi."
"Anh…"
"Anh biết ba mẹ tôi." Tôi tiến một bước. "Anh biết họ sẽ làm gì. Anh biết tám trăm công nhân. Anh biết tôi sẽ không có đường lùi. Anh đã tính toán tất cả."
Anh không phản bác.
"Ba tháng nay." Tôi hỏi, giọng run lên. "Mỗi buổi sáng cháo. Mỗi buổi chiều chờ ở thư viện. Cái đêm sấm sét anh ngồi ngoài cửa. Đó có phải cũng là một phần của tính toán?"
"Không!" Lần đầu tiên anh nâng giọng. "Đó là…"
"Tôi không biết nữa." Tôi lùi lại một bước. "Phó Hoài Cẩn, tôi không biết nữa. Tôi đã tin anh. Tôi tin cả cuốn sổ kia. Nhưng bây giờ tôi không phân biệt được điều nào là yêu, điều nào là một nước cờ."
Tôi đặt cuốn sổ xuống bàn, rất nhẹ.
"Cho tôi ra khỏi phòng."
"Chiêu Chiêu…"
"Cửa." Tôi nhìn anh. "Anh mở đi."
Anh đứng đó thật lâu, đôi tay buông thõng. Rồi anh bước đến cánh cửa, vặn chốt khóa, kéo cửa mở.
"Cửa này," anh nói khàn khàn, "từ nay sẽ không bao giờ khóa nữa."
Tôi bước qua anh, không quay đầu lại.
10
Căn hộ của Hạ Mông chỉ rộng bằng cái tủ quần áo trong phòng thay đồ nhà họ Phó, nhưng ở đó có mùi mì ăn liền, mùi keo dán, và tiếng cô bạn gõ bàn phím lách cách đến hai giờ sáng.
Hạ Mông không hỏi gì. Cô để tôi ngồi co ro trong chiếc chăn hoa, đưa cho tôi cốc sữa nóng, rồi quay lại màn hình, giả vờ chăm chú đọc tài liệu.
"Mông." Tôi nói sau một lúc lâu. "Cậu nghĩ một người có thể vừa tính toán, vừa thật lòng không?"
Cô dừng tay gõ.
"Tùy." Cô nói, xoay ghế quay lại. "Nếu hắn tính toán để lừa cậu, đó là thủ đoạn. Nếu hắn tính toán vì sợ mất cậu, đó là… vụng về."
"Anh ta không vụng về. Anh ta là kiểu người tính đến từng cọng tóc."
"Vậy cậu tức vì hắn tính hay vì hắn không hỏi cậu?"
Tôi sững lại.
Câu hỏi của Hạ Mông khiến tôi nghĩ suốt đêm. Tôi nằm trên chiếc đệm trải sàn, nhìn trần nhà nứt, nhớ lại từng chi tiết. Tôi không giận chuyện anh yêu tôi. Tôi giận chuyện anh đã quyết định cuộc đời tôi trước khi hỏi tôi một câu. Chị Vi bỏ trốn, ba mẹ ép tôi, rồi người đàn ông này, đứng từ xa, tay đặt lên bàn cờ, nhẹ nhàng xô một quân để tôi rơi đúng vào ô anh muốn.
Anh không ép tôi. Nhưng anh khiến tôi không còn lựa chọn nào khác ngoài việc bước vào.
Tôi đã sống cả đời trong những lựa chọn mà người khác sắp đặt sẵn.
Sáng hôm sau, tôi nhận được một tin nhắn từ số lạ.
[Tôi không đến tìm cô. Tôi chỉ đặt một chiếc xe ở cuối con phố, nếu cô cần đi đâu đó mà không muốn bắt taxi. Chìa khóa ở lễ tân. Không điều kiện. Thạch Dương.]
Tôi ngẩng lên nhìn ra cửa sổ. Quả nhiên, ở cuối phố, chiếc xe đen quen thuộc đậu lặng lẽ, bên cạnh là một người đàn ông đeo kính đang ngồi trên ghế đá, đọc báo, dáng vẻ vụng về của người bị buộc phải làm gián điệp.
"Chiêu Chiêu." Hạ Mông chống cằm nhìn qua vai tôi. "Hắn vừa làm điều mà cậu muốn."
"Điều gì?"
"Hắn để cho cậu quyết định."
Tôi không trả lời. Nhưng tôi không gửi lại chiếc chìa khóa.
11
Ba mẹ tôi tìm đến thư viện vào ngày thứ năm.
Họ chờ ở sảnh, ba đứng sau mẹ, mặt mũi nhăn nhó. Mẹ mặc chiếc áo khoác dạ đắt tiền bà vẫn dùng khi muốn đi gặp ai đó quan trọng. Thấy tôi bước ra từ phòng phục chế, bà vội vàng chạy tới nắm tay tôi.
"Chiêu Chiêu! Con giận gì mà bỏ nhà họ Phó? Con bé này, đã bảo mẹ rồi, chị con về thì cũng không được dại…"
"Mẹ." Tôi gỡ tay bà ra. "Hai người đến làm gì?"
Ba tôi đằng hắng. "Chiêu Chiêu, chuyện là… Diệp Thị đang có chút khó khăn mới."
Tôi nhìn ông. "Một tỷ hai của nhà họ Phó đâu?"
"Đã trả nợ ngân hàng… phần lớn." Ba lúng túng. "Còn lại… ba có đầu tư vào một dự án nhỏ. Không ngờ lỗ."
"Ba đầu tư bao nhiêu?"
Ông không đáp. Mẹ vội vàng chen vào: "Con đừng hỏi nhiều. Con chỉ cần về nhà họ Phó, nói với Hoài Cẩn một tiếng. Anh ấy thương con, anh ấy sẽ giúp thêm. Chỉ bốn trăm triệu thôi."
"Bốn trăm triệu." Tôi lặp lại. Mấy đồng nghiệp đang đi ngang qua dừng lại nhìn. "Mẹ, con vừa bỏ nhà họ Phó."
"Ơ, con cứ nói là hờn dỗi vài hôm…"
"Mẹ." Tôi nhìn thẳng vào mắt bà. "Ba tháng con ở nhà họ Phó, mẹ đến thăm con hai lần. Cả hai lần đều xin tiền. Mẹ có hỏi con ăn có ngon không? Con ngủ có yên không? Có ai đối xử tệ với con không?"
Mẹ ấp úng. "Con đang trách mẹ à? Con nhỏ này, mẹ nuôi con hai mươi ba năm…"
"Hai mươi ba năm." Tôi cười, nhẹ nhàng, không giận dữ. "Mẹ nhớ sinh nhật con ngày nào không?"
Bà mở miệng. Rồi khép lại.
Cả sảnh thư viện im phăng phắc.
"Ngày 14 tháng 12." Tôi nói. "Hai năm liền, chỉ có một người nhớ."
Ba tôi hạ giọng, cố làm mềm: "Chiêu Chiêu, đừng làm ầm. Gia đình mình đang gặp nạn. Con là con gái nhà họ Diệp, con phải biết cống hiến…"
"Con đã cống hiến." Tôi ngắt lời. "Con đã mặc váy cưới của chị, đứng trên lễ đường thay chị, sống ba tháng với người lạ, chỉ vì sợ tám trăm công nhân mất việc. Con nghĩ vậy là đủ để con không còn nợ nhà họ Diệp bất cứ điều gì."
Tôi cúi đầu, lấy trong túi ra một tờ giấy gấp. Là bản thỏa thuận tôi viết tay tối qua, chép lại điều khoản từ lúc mẹ quỳ trước mặt họ hàng.
"Ba tháng. Mẹ đã thề: sau ba tháng, ba mẹ không được giữ con. Con lấy bản ghi âm từ ngày hôm đó." Tôi giơ điện thoại. "Mẹ có nhớ lúc mẹ quỳ xuống, có người đã lấy điện thoại ghi hình?"
Mặt mẹ tôi trắng bệch.
"Con không đưa lên mạng. Con cũng không kiện." Tôi nói, giọng bình tĩnh. "Con chỉ muốn mọi người biết: từ hôm nay con không nợ ai nữa. Nếu ba mẹ cần giúp, con có thể giúp công nhân Diệp Thị tìm việc, giúp ba mẹ lập hồ sơ phá sản hợp pháp. Nhưng con sẽ không đi xin tiền cho ba mẹ ở bất kỳ ai."
"Chiêu Chiêu!" Mẹ khóc nấc. "Con nỡ nào…"
"Con nỡ." Tôi mỉm cười. "Vì lần đầu tiên, con được chọn."
Tôi quay lưng, bước vào phòng phục chế. Sau lưng, tiếng ba tôi lầm bầm nguyền rủa, tiếng mẹ khóc, và giọng Hạ Mông vang lên, mát lạnh: "Bác ơi, thư viện sắp đóng cửa rồi ạ."
12
Vụ khủng hoảng ập đến vào tuần thứ hai.
Ba tôi, thay vì lập hồ sơ như tôi khuyên, tiếp tục vay thêm từ một công ty tài chính tư nhân, thế chấp nhà máy. Công ty đó lập tức đòi nợ. Một trăm công nhân bị nợ lương hai tháng, kéo đến trước cổng Diệp Thị phản đối. Tin tức đưa lên báo: DIỆP THỊ ĐỨNG TRƯỚC NGUY CƠ PHÁ SẢN, CÔNG NHÂN BỊ BỎ RƠI.
Tôi đứng trước ti vi trong căn hộ của Hạ Mông, nhìn gương mặt những người công nhân quen, nhìn một bà cụ ôm khăn, khóc không thành tiếng. Họ là những người từng nói: "Cô Chiêu à, hồi nhỏ cháu hay chạy vào xưởng, bác ôm cháu đấy."
Tim tôi thắt lại.
"Cậu định làm gì?" Hạ Mông hỏi.
"Tớ không biết." Tôi nhìn điện thoại. Số của Hoài Cẩn nằm đó, tôi chưa xóa, cũng chưa gọi suốt chín ngày.
Chín ngày, anh không gọi. Không nhắn. Không xuất hiện ở thư viện. Không một lần.
Nhưng mỗi tối, chiếc xe đen vẫn đậu ở cuối phố, đèn tắt, không có ai xuống. Tôi biết, vì từ cửa sổ phòng Hạ Mông, nhìn xuống là thấy.
Hôm đó, tôi bấm số.
Chuông đổ chưa đến hồi thứ hai thì có người nhấc máy.
"Chiêu Chiêu."
Giọng anh khàn như thể anh vừa thức trắng cả tuần. Tôi bỗng nghẹn.
"Anh nghe tin Diệp Thị rồi chứ?"
"Anh nghe rồi." Anh nói. "Anh chưa làm gì, vì em chưa bảo."
Tôi nhắm mắt. "Em cần anh giúp. Nhưng không phải giúp nhà họ Diệp."
"Nói đi."
"Giúp những người công nhân." Tôi hít một hơi. "Em muốn đề xuất một thỏa thuận. Phó thị mua lại nhà máy Diệp Thị theo giá thị trường, không phải giá cứu trợ. Ba mẹ em mất quyền điều hành, giữ lại một căn nhà nhỏ và khoản trợ cấp vừa đủ sống. Công nhân giữ nguyên việc làm và được trả đủ lương. Chị Vi…" Tôi dừng lại. "Chị ấy phải đi làm. Từ vị trí thấp nhất."
Đầu dây im lặng. Rồi anh nói: "Em đã nghĩ kỹ."
"Em nghĩ suốt chín ngày."
"Anh sẽ làm đúng như em nói." Anh dừng một chút. "Chiêu Chiêu, anh hỏi: em muốn anh ký hợp đồng này với danh nghĩa nào? Phó thị? Hay em đứng đầu?"
Tôi mở mắt. "Em đứng đầu?"
"Em là người đề xuất, em là người hiểu nhà máy. Anh sẽ cung cấp vốn, em điều hành." Giọng anh bình thản, nhưng tôi nghe rõ từng chữ. "Nhưng chỉ khi em đồng ý. Anh không quyết định thay."
Tôi cầm điện thoại, nước mắt trào ra mà không hay.
Mười ngày. Anh đã học cách hỏi.
"Em đồng ý." Tôi nói. "Nhưng hợp đồng này là hợp đồng công việc. Không liên quan gì đến chuyện của chúng ta."
"Anh hiểu."
"Và em vẫn chưa tha thứ."
"Anh biết." Giọng anh dịu đi. "Em cứ giận bao lâu cũng được. Anh ở cuối phố."
Tôi bật cười trong tiếng nấc. "Em biết."
"Biết?"
"Thạch Dương ngồi đọc báo bên ghế đá, tay cầm ngược tờ báo." Tôi lau mặt. "Anh ấy giả vờ dở lắm."
Đầu dây bên kia, tôi nghe thấy tiếng cười khẽ, trầm thấp, và tôi biết, ở cuối phố, một người đàn ông vừa dựa đầu vào tay lái, mắt đỏ.
13
Ba tuần sau, hợp đồng tiếp quản Diệp Thị được ký tại một phòng họp nhỏ của ngân hàng.
Tôi ký với tư cách tổng giám đốc mới, cái chức danh khiến chính tôi cũng thấy buồn cười. Một người chuyên dán lại trang sách rách, nay ngồi giữa mười lăm luật sư và kế toán, cầm bút ký tên dưới những con số nhiều hơn số năm tôi sống. Phó Hoài Cẩn không có mặt. Anh cử Thạch Dương đại diện, và cả buổi, Thạch Dương chỉ nói đúng một câu: "Phó thị thực hiện toàn bộ theo chỉ đạo của cô Diệp."
Ba mẹ tôi ngồi cuối bàn, ký xong thì không nhìn ai. Chị Vi đến muộn, mặc áo sơ mi trắng đơn giản, tóc buộc gọn, không trang điểm. Khi đi ngang qua, chị nhìn tôi, môi mấp máy, rồi cúi đầu.
Sau buổi ký, chị chặn tôi ở hành lang.
"Chiêu Chiêu." Chị nói, giọng khàn. "Chị xin lỗi."
Tôi nhìn chị. Hai mươi sáu tuổi, gương mặt không còn ánh hào quang từng có, nhưng đôi mắt có thứ gì đó thật hơn ngày xưa.
"Chị biết xin lỗi không đủ." Chị tiếp tục. "Chị bỏ em lại một mình trong cơn bão. Chị cứ tưởng em mạnh, em sẽ vượt qua. Chị chưa bao giờ nghĩ… chị là người nên đứng ở đó."
"Chị Vi."
"Chị sẽ đi làm ở xưởng. Vị trí nhân viên kho. Chị đã xin rồi." Chị cười nhẹ. "Không phải vì em ép, mà vì chị muốn biết mình có làm nổi một việc đàng hoàng không."
Tôi không nói tha thứ. Không thể nói trong một hơi thở. Nhưng tôi đưa tay, nắm lấy bàn tay chị, ngắn thôi, chỉ một nhịp.
Chiều hôm đó, khi tôi về thư viện, trước cổng có một người phụ nữ tóc bạc, mặc sườn xám xanh ngọc, đứng chờ bên chiếc xe đen.
"Bà Phó." Tôi vội cúi chào.
"Cháu." Bà mỉm cười hiền. "Cho bà mượn nửa tiếng được không?"
Chúng tôi ngồi ở quán trà đối diện thư viện. Bà gọi một ấm trà hoa cúc không đường, đẩy tách về phía tôi.
"Hoài Cẩn bảy tuổi chứng kiến cha mẹ ly hôn." Bà nói, giọng chậm rãi. "Cha nó ép mẹ nó ở lại vì lợi ích gia tộc, mẹ nó không còn sống nổi. Từ đó nó hiểu một điều: ép người ta thì không bao giờ có được người ta."
Tôi cầm tách trà, im lặng.
"Hai năm trước, nó đến thưa với bà, nó muốn cưới một cô gái ở thư viện. Bà hỏi: Cô ấy biết con chưa? Nó nói: Chưa. Bà hỏi: Cô ấy có thích con không? Nó nói: Chưa biết. Bà hỏi: Vậy con muốn cưới bằng cách nào? Nó im lặng rất lâu." Bà nhìn tôi. "Lần đầu tiên bà thấy thằng bé do dự."
"Bà biết cháu bị cưới thay chị Vi?"
"Bà biết ngay từ khi đọc bản hôn ước. Bà thấy tên Diệp Vi." Bà thở dài. "Nó nổi giận lắm, suốt một tuần không ăn. Rồi nó bảo: Bà nội, con sẽ không làm gì cô ấy. Con chỉ không ngăn người khác đi con đường họ đã chọn."
"Nhưng anh ấy chuyển tiền…"
"Bà biết." Giọng bà không đổi. "Bà cũng có lỗi. Bà thấy nó định làm thế, bà không cản. Bà nghĩ, đứa cháu này của bà, chỉ biết giữ mình, nếu không liều một lần thì cả đời cũng chẳng dám nắm lấy cái gì."
Tôi cúi đầu. "Cháu hiểu."
"Cháu không cần hiểu hay tha thứ ngay." Bà mở túi xách, lấy ra cuốn sổ bìa da sờn, chính là cuốn tôi đã đặt lại trên bàn anh. "Nó quên mang theo. Hoặc cố ý để lại. Bà đã tự ý đọc, cháu đừng giận."
Tôi cầm cuốn sổ, mở đến trang cuối cùng đã có chữ.
Ngày một. Cửa không khóa. Mình giữ lời.
Ngày ba. Gửi thư báo chiếc xe cho cô ấy. Không biết cô ấy có dùng.
Ngày sáu. Cô ấy đứng ở cửa sổ nhìn xuống. Mình tắt đèn xe, không muốn cô ấy thấy mình ngồi đó.
Ngày chín. Cô ấy gọi.
Rồi một trang trắng, chỉ có vài dòng mới, mực còn đậm:
Nếu một ngày cô ấy hỏi anh có thật lòng không, anh sẽ nói: Anh không thể chứng minh. Anh chỉ có thể ở cuối phố.
Tôi ngồi đó, đọc đi đọc lại, cho đến khi chữ nhòe đi trong mắt.
"Bà ơi." Tôi nói, giọng nghẹn. "Cháu muốn hỏi một điều."
"Hỏi đi."
"Nếu cháu quay lại, anh ấy có lại làm điều gì đó mà không hỏi cháu không?"
Bà Phó mỉm cười, đôi mắt già nua ánh lên một nét tinh nghịch. "Cháu à, đàn ông như nó, một khi đã học được cách hỏi, thì hỏi cả những câu thừa. Hôm trước nó gọi điện hỏi bà: nếu con muốn mua cho cô ấy một chậu hoa, con có nên hỏi cô ấy thích hoa gì trước không?"
Tôi bật cười, nước mắt chảy xuống má.
14
Tối thứ sáu, trời đổ mưa.
Tôi đứng ngoài cổng biệt thự nhà họ Phó, tay cầm một chiếc ô, một bản hợp đồng và một túi giấy nhỏ.
Đúng chỗ ngày ấy chị Vi quỳ khóc.
Tôi không quỳ. Tôi chỉ đứng thẳng, bấm chuông.
Người ra mở cửa là dì Từ. Bà nhìn tôi, mắt đỏ lên ngay, nhưng chỉ nói: "Thiếu gia ở thư phòng."
Tôi bước vào, đi qua sân, qua sảnh, lên cầu thang. Mỗi bước, tim đập mạnh hơn. Đến trước cửa thư phòng, tôi dừng lại.
Cánh cửa không đóng. Mở hé, một khe vừa đủ.
Tôi gõ nhẹ.
Phó Hoài Cẩn ngồi sau bàn làm việc, tóc hơi rối, cà vạt nới lỏng, trước mặt là tập tài liệu mở nhưng ánh mắt không đặt ở đó. Thấy tôi, anh đứng bật dậy, ghế trượt ra sau, suýt ngã.
"Chiêu Chiêu."
"Em không đến để ở lại." Tôi nói, giọng bình thản nhất có thể. "Em đến để đưa anh một thứ."
Tôi đặt bản hợp đồng lên bàn. Trang đầu viết bằng chữ tôi, ngay ngắn:
Hợp đồng hôn nhân lần hai.
Hoài Cẩn nhìn tờ giấy, tay anh hơi run khi cầm lên.
"Điều một." Tôi nói. "Mọi quyết định liên quan đến em, anh phải hỏi em trước. Kể cả một chậu hoa."
Khóe môi anh run nhẹ. Chắc bà nội đã kể.
"Điều hai: không sắp đặt sau lưng em. Không bàn cờ, không nước đi. Có điều gì khó nói thì nói thẳng, kể cả khi em sẽ giận."
"Anh đồng ý."
"Điều ba: em đi làm, em tự đi, em tự về. Thạch Dương được nghỉ làm gián điệp."
Anh bật cười, một tiếng khàn đục, ngập ngừng.
"Điều bốn." Tôi hít sâu. "Đêm sấm sét, anh không được ngồi ngoài cửa."
Anh ngẩng lên, không hiểu.
"Anh phải vào phòng." Tôi nói. "Ngồi cạnh giường em. Hoặc nằm trên giường, nếu anh muốn."
Anh nhìn tôi, rất lâu. Cổ họng anh chuyển động.
"Điều cuối," tôi nói, "em tự nguyện. Em muốn anh biết rõ, em không đến vì nhà họ Diệp, không vì công nhân, không vì bà nội, không vì thương hại. Em đến vì em chọn."
Tôi mở túi giấy nhỏ, lấy ra chiếc nhẫn cưới. Nó nằm trong lòng bàn tay tôi, sáng loáng. Hôm đó nó lăn xuống sàn, anh đã nhặt lên, và gửi trả qua Thạch Dương cùng chiếc xe ở cuối phố.
"Đeo giúp em."
Anh bước đến, hai bước, rồi dừng.
"Chiêu Chiêu." Giọng anh khàn đến mức tôi gần như không nghe được. "Anh hỏi. Em chắc chứ?"
"Em chắc."
"Em tha thứ cho anh?"
"Chưa hết." Tôi nói thật. "Em đang học cách vừa giận vừa yêu. Anh cũng phải học cách chịu đựng chuyện đó."
Anh nâng tay tôi lên, chiếc nhẫn trượt vào ngón áp út, vừa khít như lần trước. Khi anh cúi xuống, trán anh chạm trán tôi, tôi cảm thấy ướt, không rõ là nước mưa hay nước mắt của ai.
"Đêm đó," tôi thì thầm, "anh nói sẽ để em nhớ thật kỹ ai là người đàn ông của em."
Mặt anh đỏ lên từ cổ. "Anh… hôm đó anh hơi mất kiểm soát."
"Em quên mất rồi."
Anh ngừng thở.
"Anh làm lại đi." Tôi nói, và lần đầu tiên, tôi nhìn thẳng vào mắt anh, mỉm cười. "Lần này em xin phép anh."
Ngoài cửa sổ, mưa vẫn rơi. Cánh cửa thư phòng khép lại sau lưng chúng tôi, nhưng không khóa. Anh hỏi tôi một lần, hai lần, ba lần, những câu hỏi dịu dàng, ngớ ngẩn, đến mức tôi phải che miệng cười. Và đêm đó, tôi nhớ thật kỹ, từng chút một, ai là người đàn ông của mình.
15
Một năm sau, đám cưới thứ hai của chúng tôi được tổ chức ở sân thư viện thành phố.
Tôi chọn nơi này. Không phải khách sạn lớn nhất thành phố, không có bốn trăm khách, chỉ có hai mươi chiếc bàn tròn, ghế gỗ, hoa cúc trắng cắm trong những chiếc bình cổ do chính tay tôi phục chế. Dây đèn treo trên cây hòe già giữa sân, trời vừa chạng vạng đã sáng lên như hàng nghìn con đom đóm.
Tôi chọn váy. Không phải váy của ai, không cần sửa, không cần khâu gấp. Một chiếc váy ngà đơn giản, may đo theo số đo của tôi, không phải số đo mà ai đó âm thầm ghi nhớ, mà số đo tôi tự đứng thẳng lên cho thợ may đo.
Hạ Mông làm phù dâu, khóc như mưa từ lúc sáng.
Ba mẹ tôi ngồi hàng đầu. Họ sống trong một căn nhà nhỏ ở ngoại ô, nhận khoản trợ cấp hàng tháng, mỗi tuần gọi cho tôi một lần. Mẹ bắt đầu hỏi tôi ăn gì, ngủ có ngon không. Cuộc gọi đầu tiên, bà hỏi ngượng nghịu, như học thuộc bài. Đến lần thứ mười, bà hỏi tự nhiên hơn. Sinh nhật tôi tháng mười hai vừa rồi, bà nhắn tin lúc sáu giờ sáng: [Chiêu Chiêu, sinh nhật vui vẻ. Mẹ xin lỗi vì những năm trước.] Tôi đọc ba lần rồi khóc ở nhà vệ sinh.
Chị Vi đứng cuối hàng ghế, mặc váy xanh nhạt, tay cầm bó hoa nhỏ. Sau một năm, chị lên làm trưởng kho, rồi quản lý chuỗi cung ứng, vẫn giữ thói quen đi sớm về trễ. Chị không còn nhắc đến Tần Dịch, kẻ đã bị bắt ở Phúc Châu vì một vụ lừa đảo khác. Khi thấy tôi bước ra, chị lau mặt, mỉm cười thật nhẹ.
Bà Phó ngồi ở vị trí danh dự, mặc sườn xám xanh ngọc, lén đưa cho Thạch Dương một chiếc khăn tay.
Nhạc nổi lên. Tôi nắm lấy cánh tay ba, người cha đã học cách đi chậm lại bên cạnh con gái, bước xuống lối đi giữa hai hàng ghế. Cuối lối đi, Phó Hoài Cẩn đứng chờ, vest đen, tay nắm chặt đến trắng bệch.
Khi tôi đến gần, anh nhìn tôi, môi mấp máy, không thành tiếng.
"Anh nói gì?" Tôi hỏi nhỏ.
"Anh quên lời thề." Anh thì thầm. "Anh chuẩn bị mười tám câu. Giờ chỉ còn nhớ một."
Tôi nén cười. "Câu nào?"
"Em có đồng ý không?"
Cả sân cười òa. Người dẫn lễ nhìn trời.
"Em đồng ý." Tôi nói, rõ ràng, từng chữ. "Lần này, em tự nguyện."
Đêm đó, khi khách đã về, thư viện chỉ còn tiếng côn trùng, anh ngồi bên bậc thềm, tay cầm cuốn sổ da sờn quen thuộc. Tôi ngồi xuống bên cạnh, tựa đầu vào vai anh.
"Anh viết gì thế?"
Anh đưa tôi xem. Dòng mới nhất, mực còn ướt:
Hôm nay cô ấy là vợ anh. Không phải vì anh sắp đặt. Vì cô ấy chọn.
Tôi cầm bút, viết thêm bên dưới, nét chữ xiêu vẹo của người ngồi trên bậc đá:
Cô ấy đã chọn đúng.
Phía trên đầu chúng tôi, dây đèn trên cây hòe khẽ đung đưa trong gió, và đâu đó trong thư viện, những cuốn sách cổ mà tôi đã dán lại nằm yên trên kệ, vẫn lành lặn như chưa từng rách.
(Hết)