Chồng tôi là đại đội trưởng đặc chủng, kỷ luật thép, giờ giấc chuẩn, sáu giờ sáng thức dậy gấp chăn vuông vức như đậu phụ.
Tôi tưởng mình lấy được người chồng gương mẫu. Cho đến đêm tân hôn, anh nghiêm nghị đứng nghiêm bên giường: "Báo cáo vợ, đồng chí chồng đã sẵn sàng nhận nhiệm vụ!"
Ba tháng sau, tôi viết đơn xin chuyển đơn vị.
Anh nhìn bản "đơn xin ly hôn" tôi đặt lên bàn, mắt đỏ lên: "Báo cáo vợ, đồng chí chồng xin tự kiểm điểm! Lần sau tập luyện sẽ có tiết chế, hứa không vượt quá ba lượt một đêm!"
Tôi suýt ngất: "Ba lượt là tiết chế á?!"
01
Tôi tên Cát Tiểu Mãn, hai mươi sáu tuổi, biên tập viên một nhà xuất bản nhỏ, và tôi cưới chồng chỉ sau ba lần gặp mặt.
Lần thứ nhất là buổi xem mắt do dì tôi sắp đặt ở quán trà. Dì tôi nhắn trước: "Con trai bạn dì, đại đội trưởng đặc chủng, cao mét tám lăm, chưa từng yêu ai, nhân phẩm khỏi bàn." Tôi đọc xong, nghĩ bụng: chưa từng yêu ai ở tuổi ba mươi, hoặc là có vấn đề, hoặc là có vấn đề lớn.
Tôi đến muộn bảy phút vì tắc đường. Người đàn ông ngồi đó đã đợi từ trước giờ hẹn hai mươi phút, ngồi thẳng lưng như cột cờ, hai tay đặt trên đầu gối, trước mặt là ly trà chưa đụng một giọt.
"Đồng chí Cát Tiểu Mãn?" Anh đứng dậy, giọng trầm, rõ, vang vang như đang điểm danh.
"Là tôi. Xin lỗi, tôi đến muộn."
"Báo cáo, muộn bảy phút ba mươi giây." Anh nói, mặt không đổi sắc. "Không sao. Tôi đã tính trước một phương án dự phòng."
"Phương án gì?"
"Đợi thêm."
Tôi bật cười. Anh nhìn tôi cười, ngẩn người ba giây, rồi vành tai đỏ lên thấy rõ.
Anh tên Vệ Tranh, ba mươi tuổi, đại đội trưởng một đơn vị đặc chủng. Tôi hỏi anh thích làm gì lúc rảnh, anh trả lời: "Huấn luyện." Tôi hỏi sở thích khác, anh nghĩ một lúc rồi đáp: "Huấn luyện lúc rảnh hơn." Tôi hỏi anh có từng yêu ai không, anh nhìn thẳng vào mắt tôi, nghiêm trang như đang tuyên thệ: "Chưa từng. Nhưng tôi học nhanh."
Tôi suýt phun trà ra bàn.
Lần thứ hai là buổi cơm tối. Anh mang theo một túi quà đóng gói vuông vức, bên trong là hai hộp trà, một hộp mứt hạt sen, và một bản "Kế hoạch tìm hiểu giai đoạn một" đánh máy, in trên giấy A4, chia thành ba mục: sức khỏe, tài chính, giá trị sống.
"Anh đánh máy cái này?" Tôi cầm tờ giấy, nửa muốn khóc nửa muốn cười.
"Đêm qua." Anh gật đầu. "Nếu có chỗ nào không phù hợp, đồng chí cứ góp ý, tôi sửa."
"Đồng chí?"
"Xin lỗi." Anh hắng giọng. "Cô Cát."
"Gọi Tiểu Mãn được rồi."
"Báo cáo, Tiểu Mãn." Anh nói, như thể đang cầm trên tay một quả bom chưa gỡ ngòi. "Cái tên rất hay."
Lần thứ ba là buổi anh đưa tôi về nhà, dưới chân cầu thang. Anh đứng cách tôi đúng một mét, hai tay đặt sát quần, nói như đọc bản tin: "Tiểu Mãn, tôi có thể thẳng thắn không?"
"Anh cứ nói."
"Tôi không giỏi nói lời hoa mỹ. Tôi không biết làm cô vui. Nhưng tôi có thể cam đoan ba điều. Một, tôi không bao giờ nói dối cô. Hai, tôi không bao giờ bỏ rơi cô. Ba, nếu cô gặp nguy hiểm, tôi sẽ là người đầu tiên chắn trước cô." Anh dừng lại, cổ họng chuyển động. "Nếu cô thấy được, xin cho tôi cơ hội."
Tôi nhìn người đàn ông cao lớn, nghiêm trang, vành tai đỏ rực dưới ánh đèn đường, và nghĩ: người này, ít nhất là thật lòng.
Ba tháng sau, chúng tôi đăng ký kết hôn.
02
Đám cưới diễn ra trong một ngày thu đẹp trời. Nhà trai là bộ đội, nên cả lễ đường toàn người mặc quân phục, đứng thẳng như hàng cây. Nhà gái là dân văn phòng, nên cô bạn thân Lâm Tiểu Điềm, làm phù dâu, sợ đến mức suốt buổi cứ kéo tay áo tôi thì thầm: "Cậu chắc không? Họ nhìn tớ như nhìn mục tiêu."
"Họ chỉ đang nhìn thôi."
"Tớ cảm thấy tớ bị khóa tọa độ."
Anh đứng ở đầu thảm đỏ, quân phục lễ phục thẳng nếp, huân chương lấp lánh. Khi tôi bước đến, anh đứng nghiêm, giơ tay chào. Cả lễ đường, trừ họ hàng bên tôi, cũng đồng loạt giơ tay chào theo. Họ hàng bên tôi bị dọa giật mình, vài người ngã ngửa ra ghế.
Mẹ tôi che miệng thì thầm: "Đây là đám cưới hay duyệt binh?"
Tôi cắn môi nhịn cười, đặt tay lên cánh tay anh. Tay anh cứng như thép, và nóng. Tôi thấy mạch ở cổ tay anh đập rất nhanh.
"Anh căng thẳng?" Tôi thì thầm.
"Báo cáo, không."
"Mạch anh một trăm hai chục."
"Báo cáo," anh hạ giọng, "có chút."
Chủ hôn hỏi xong những câu cần hỏi. Đến lượt anh, anh nói "Tôi đồng ý" dõng dạc đến mức chiếc micro rè lên một tiếng. Đến lượt tôi, tôi nói "Tôi đồng ý" thật nhỏ, và thấy anh cúi đầu, vai khẽ rung, không biết đang cười hay đang khóc.
Tiệc cưới kết thúc muộn. Tôi say nhẹ, được Tiểu Điềm đỡ vào phòng tân hôn ở căn hộ mới của hai chúng tôi. Cô nàng nhìn quanh một vòng, ngạc nhiên. Cả căn phòng sạch như phòng thí nghiệm. Giường trải ga trắng, hai chiếc gối đặt song song, chăn gấp vuông vức đến mức có thể dùng làm thước đo góc vuông.
"Chồng cậu gấp chăn kiểu này luôn à?" Tiểu Điềm sờ thử khối chăn. "Cứng như đậu phụ."
"Anh ấy gấp mỗi sáng."
"Mỗi sáng?"
"Sáu giờ."
"Trời ơi." Tiểu Điềm vỗ vai tôi, vẻ mặt như tiễn chiến sĩ ra trận. "Cậu bảo trọng."
Cô nàng ra về. Tôi tháo trâm cài, rửa mặt, thay váy ngủ. Trong phòng tắm, tôi nhìn gương, tự nhủ: không sao, anh ấy là người đàng hoàng, mình tin anh ấy. Có thể hơi cứng nhắc, nhưng sẽ ổn.
Tôi mở cửa phòng ngủ.
Anh đang đứng đó. Bên giường. Quân phục đã thay bằng bộ đồ ngủ màu xám, nhưng tư thế vẫn là tư thế đứng nghiêm: hai chân khép, vai thẳng, mắt nhìn phía trước, hai tay áp sát đường chỉ quần.
"Vệ Tranh?"
Anh hít một hơi thật sâu. Giọng anh vang lên trong phòng ngủ yên tĩnh, rõ ràng như một mệnh lệnh:
"Báo cáo vợ! Đồng chí chồng đã sẵn sàng nhận nhiệm vụ!"
Tôi đứng chếc lặng ở cửa.
Một giây. Hai giây. Ba giây.
Rồi tôi ôm bụng cười ngặt nghẽo, cười đến chảy nước mắt, cười đến phải vịn cánh cửa mới đứng vững. Anh đứng đó, mặt từ từ đỏ lên, đỏ đến cổ, nhưng vẫn giữ nguyên tư thế, không nhúc nhích.
"Báo cáo," anh nói nhỏ, "tôi có nói gì sai không?"
"Không, không sai." Tôi lau nước mắt. "Chỉ là… anh học ở đâu cái này?"
"Sách giáo khoa."
"Sách giáo khoa nào?"
Anh mím môi, im lặng một lúc, rồi thành thật: "Cẩm nang hạnh phúc hôn nhân dành cho quân nhân. Mẹ tôi tặng. Chương ba: Đêm tân hôn, người chồng cần chủ động và nghiêm túc."
Tôi lại bật cười.
"Anh nghiêm túc quá rồi." Tôi bước đến, vòng tay lên cổ anh. Anh cứng đờ như tượng. "Thả lỏng một chút. Tôi không phải cấp trên của anh."
"Báo cáo, cô là vợ."
"Vợ cũng không đánh anh."
"Báo cáo, tôi không sợ bị đánh."
"Vậy anh sợ gì?"
Anh cúi đầu nhìn tôi, đôi mắt đen sâu thẳm lấp lánh một thứ gì đó nóng bỏng, vụng về, khiến tim tôi nảy lên một nhịp.
"Tôi sợ," anh nói, chậm rãi, "không làm cô hài lòng."
Tôi kiễng chân, hôn lên môi anh.
Anh khựng lại. Rồi vòng tay siết lấy eo tôi, mạnh đến nỗi chân tôi rời khỏi mặt đất. Tôi nghe tiếng anh hít vào, nghe tim anh đập như trống trận. Ánh đèn ngủ trong phòng tân hôn bị bàn tay anh vặn nhỏ dần, nhỏ dần.
Tôi chỉ nhớ câu cuối của anh bên tai, khàn khàn, run rẩy: "Báo cáo vợ, hôm nay… tôi sẽ cố gắng hết sức."
Và quả thật anh đã cố gắng hết sức. Hết sức, theo nghĩa đen.
03
Sáu giờ sáng, tôi bị đánh thức bởi tiếng "bộp, bộp, bộp".
Tôi mở mắt, nửa tỉnh nửa mê. Căn phòng còn tối mờ. Bên cạnh giường, bóng một người đàn ông đang cúi xuống, hai tay lật đi lật lại tấm chăn, vỗ nhẹ, vuốt phẳng, gấp thành một khối vuông vức hoàn hảo.
"Vệ Tranh?" Giọng tôi khản đặc. "Mấy giờ rồi?"
"Báo cáo vợ, sáu giờ không phút." Anh đứng thẳng, quay lại, mặt tươi tỉnh như vừa ngủ mười tiếng. "Xin lỗi đã làm cô thức giấc. Tôi sẽ nhẹ tay hơn."
"Anh ngủ mấy tiếng?"
"Ba tiếng."
"Ba tiếng?!"
"Đủ rồi." Anh nói. "Huấn luyện bình thường, tôi ngủ hai tiếng vẫn chạy mười cây số."
Tôi nằm vật ra giường, nhìn trần nhà, tự hỏi mình đã cưới phải một con người hay một cỗ máy. Cơ thể tôi rã rời như vừa chạy bộ xuyên thành phố. Eo đau, chân run, đầu óc quay cuồng.
Anh đặt khối chăn đậu phụ lên cuối giường, quay lại nhìn tôi, ánh mắt chợt sáng lên, đầy kỳ vọng. "Báo cáo vợ, tối qua tôi biểu hiện thế nào?"
"Gì cơ?"
"Biểu hiện." Anh nghiêm túc lặp lại. "Cẩm nang nói, sau mỗi lần cần xin phản hồi từ vợ để rút kinh nghiệm."
Mặt tôi nóng bừng, tôi kéo chăn trùm lên đầu. "Rất… rất tốt. Anh đi chạy bộ đi."
"Báo cáo, tôi nghĩ cô chưa đánh giá cụ thể. Có cần tôi ghi vào sổ không?"
"VỆ TRANH!"
"Có."
"Anh ra ngoài ngay!"
"Rõ."
Tiếng chân anh rời khỏi phòng, dứt khoát, đều đặn. Tôi nghe tiếng mở cửa, tiếng giày chạy bộ chạm bậc thang, rồi tiếng xa dần. Tôi lột chăn ra, nằm giữa giường ngẩn ngơ nhìn trần nhà.
Trên tủ đầu giường có một tờ giấy ghi nhớ, nét chữ vuông vức, cứng như thép:
Vợ yêu,
Đồng chí chồng đã chuẩn bị bữa sáng trong bếp. Cháo trắng, trứng luộc, dưa chuột. Dinh dưỡng cân bằng. Nhớ ăn. Chào em.
Vệ Tranh, 06:00.
Tôi cầm tờ giấy, nhìn dòng chữ "Vợ yêu" viết hơi lệch, như thể anh đã xóa đi viết lại nhiều lần, rồi lại bật cười.
Người đàn ông này, kỷ luật đến mức đáng sợ, ngô nghê đến mức đáng yêu.
Ngày đầu tiên làm vợ anh, tôi nghĩ: ổn thôi. Cứ từ từ. Anh ấy học nhanh mà.
Tôi không biết rằng ba tháng sau, mình sẽ đứng trước mặt anh với một tờ đơn trong tay.
04
Tuần đầu tiên làm vợ Vệ Tranh, tôi học được ba điều.
Thứ nhất: trong nhà này có thời gian biểu, và thời gian biểu là luật. Nó được dán trên cánh cửa tủ lạnh, đánh máy trên giấy A4, ép plastic, chia cột rõ ràng: 06:00 Dậy, gấp chăn. 06:15 Chạy bộ. 07:00 Ăn sáng. 07:30 Đưa vợ đi làm. 18:30 Đón vợ. 19:00 Ăn tối. 20:00 Đọc sách. 21:30 Rửa mặt. 22:00 Tập luyện chung. 23:00 Ngủ.
Tôi hỏi anh: "Tập luyện chung là tập gì?"
Anh nhìn tôi, mặt không biểu cảm. "Báo cáo vợ, là tập luyện chung."
"Ý tôi là tập thể dục hả?"
"Một dạng thể dục."
Hôm đó tôi không hỏi thêm. Tối đó tôi hiểu.
Thứ hai: anh yêu tôi theo cách không ai ngờ. Anh không nói lời ngọt. Nhưng sáng nào tôi thức dậy cũng thấy bữa sáng nóng sẵn. Chiều nào anh đón tôi cũng đứng đợi ở cổng nhà xuất bản, thẳng tắp như cột đèn, đến mức đồng nghiệp tôi chạy ra xem rồi lắc đầu thở dài: "Cát Tiểu Mãn, chồng chị là bảo vệ cổng hay là chồng thật?"
Có lần giày cao gót của tôi gãy gót. Tối đó anh không nói một lời, ngồi xếp bằng trên sàn nhà, lấy keo, dụng cụ, sửa tỉ mỉ suốt một tiếng đồng hồ. Sửa xong, đôi giày chắc hơn lúc mới mua. Anh đưa cho tôi, nghiêm túc: "Báo cáo vợ, đã hoàn thành. Có thể chịu lực ba tấn."
"Em chỉ nặng bốn mươi tám cân."
"Dự phòng."
Tôi ôm đôi giày, suýt khóc.
Thứ ba, và đây là điều tôi giấu không kể cho ai: Vệ Tranh có sức bền đáng sợ.
Cái từ "tập luyện chung" lúc đầu khiến tôi ngượng chín mặt, sau đó khiến tôi mệt, và đến tuần thứ hai khiến tôi sợ. Anh nghiêm túc đến mức mỗi buổi tối đúng mười giờ, anh đứng bên giường, thẳng như tượng, báo cáo: "Báo cáo vợ, đã đến giờ tập luyện. Xin cho phép bắt đầu."
Tôi nói không được. Anh hỏi: "Lý do?"
Tôi nói mệt. Anh nhíu mày: "Thể lực của vợ cần được cải thiện. Tôi sẽ lập kế hoạch."
Tôi nói em muốn nghỉ một hôm. Anh lặng lẽ đứng im, nhìn tôi bằng ánh mắt như chú chó lớn bị bỏ rơi dưới mưa. Tôi mềm lòng. Lần nào cũng mềm lòng.
Rồi mỗi đêm là một cuộc chiến nhỏ, và tôi, lần nào cũng thua.
Đến tuần thứ ba, tôi bắt đầu ngáp trong giờ họp.
Đến tuần thứ năm, tôi nhìn thấy bản thân trong gương như nhìn một con gấu trúc.
Đến tuần thứ tám, Tiểu Điềm hẹn tôi ăn trưa, vừa thấy mặt tôi liền hét lên giữa quán: "Tiểu Mãn! Cậu bị chồng đánh à?"
"Không có!"
"Quầng mắt cậu đen như bị đấm!"
"Tớ… ngủ không đủ."
"Ngủ không đủ?" Tiểu Điềm trợn mắt, rồi như hiểu ra điều gì, mặt từ kinh ngạc chuyển sang đồng cảm sâu sắc. "À. À à à. Là cái đó hả?"
Tôi đỏ mặt, cúi đầu ăn mì.
"Mỗi đêm?"
"…Ừ."
"Mỗi đêm bao nhiêu lần?"
"Tiểu Điềm!"
"Tớ hỏi để cho khoa học!" Cô nàng thì thầm. "Hai? Ba?"
Tôi không đáp. Tiểu Điềm đặt đũa xuống, nhìn tôi hồi lâu, rồi đưa tay vỗ vai tôi, giọng nghẹn ngào: "Tiểu Mãn, cậu là liệt sĩ."
05
Sự thật là tôi không dám nói thẳng với anh.
Không phải vì tôi sợ anh. Anh chưa bao giờ to tiếng với tôi, chưa bao giờ làm tôi đau, chưa bao giờ ép tôi làm điều gì. Anh chỉ là… quá sức. Quá nghiêm túc. Quá tận tâm. Mỗi lần tôi muốn nói "Em mệt", anh liền ghi chép, lập kế hoạch, đưa ra giải pháp. Anh đưa cho tôi một bản "Kế hoạch tăng cường thể lực cho vợ", mười hai hạng mục: chạy bộ buổi sáng, hít đất (tám cái), gánh tạ mini, uống sữa đậu nành.
Tôi từ chối tập hít đất. Anh rất buồn.
Tối thứ Sáu của tuần thứ mười, tôi quyết định thử cách khác. Tôi tắm xong, mặc bộ đồ ngủ dài tay kín cổ, ngồi lên giường, nghiêm trang gọi: "Vệ Tranh, mình nói chuyện."
Anh đang gấp áo trong tủ, nghe vậy lập tức quay lại, đứng nghiêm. "Báo cáo vợ, có nhiệm vụ gì?"
"Không phải nhiệm vụ. Là nói chuyện. Anh ngồi xuống."
Anh ngồi xuống mép giường, lưng thẳng, hai tay đặt trên đầu gối, nhìn tôi chăm chú. Cái dáng ngồi của người đang chờ nghe lệnh.
"Em muốn nói về… lịch sinh hoạt của mình."
"Báo cáo, có chỗ nào cần điều chỉnh?"
"Có." Tôi hít một hơi. "Vấn đề là… buổi tối."
"Buổi tối?" Mắt anh sáng lên. "Giờ tập luyện?"
"Ừ."
"Cô muốn tăng cường độ?"
"Không!" Tôi suýt sặc. "Em muốn… giảm."
Anh ngẩn người. Nụ cười trên mặt anh, mà có lẽ chính anh cũng không biết là mình đã mỉm cười, từ từ tắt ngắt. "Giảm?"
"Một chút. Em mệt."
"Mệt." Anh lặp lại, như học một từ mới. "Cô thấy đau? Tôi có làm cô đau không?"
"Không phải đau. Chỉ là… ngủ không đủ."
"Tôi sẽ cho cô ngủ sớm hơn."
"Không phải vậy." Tôi lắc đầu. "Em muốn là… mình có thể bớt đi, có những hôm chỉ nằm cạnh nhau nói chuyện…"
"Nói chuyện." Anh nhíu mày, như nghe một khái niệm xa lạ. "Là gì? Báo cáo công tác?"
"Không phải. Là kể chuyện hôm nay, kể chuyện vui, kể chuyện buồn."
"Hôm nay tôi chạy mười lăm cây số, bắn mười phát trúng mười, huấn luyện hai tiếng thể lực."
"Anh có thấy gì khác không? Buồn không? Vui không?"
Anh suy nghĩ rất lâu. Cuối cùng, anh nói, chậm rãi, nghiêm túc: "Hôm nay tôi nhớ cô."
Tim tôi đập mạnh. "Nhớ em?"
"Lúc giữa trưa. Tôi ăn cơm, thấy món cá kho, nghĩ cô thích."
Tôi nhìn anh. Anh đang cúi đầu, bàn tay siết lại trên đầu gối, vành tai đỏ ửng. Một phần trong tôi tan chảy, một phần khác kêu lên: nhưng mà vẫn không giải quyết được vấn đề!
"Vệ Tranh…"
"Báo cáo vợ." Anh ngẩng lên, mắt sáng quắc. "Tôi hiểu rồi. Cô muốn thêm hoạt động tinh thần. Tôi sẽ bổ sung vào thời gian biểu một mục: 21:00 đến 21:30, trao đổi tình cảm."
"Không phải…"
"Nhưng giờ tập luyện vẫn giữ nguyên, được không?" Anh nhìn tôi, ánh mắt như đứa trẻ cầu xin được ở lại chơi thêm một chút. "Tôi hứa sẽ cố gắng hơn."
Tôi nhìn khuôn mặt nghiêm túc, đáng yêu, đáng thương ấy, và nuốt hết mọi câu từ chối xuống bụng.
"…Được."
Anh cười. Nụ cười thật sự đầu tiên trong tuần. Rồi anh đứng lên, nghiêm chỉnh, đưa tay chào.
"Rõ! Báo cáo vợ, đồng chí chồng xin nhận nhiệm vụ!"
Tối đó, tôi lại thua.
06
Sáng thứ Hai, tôi họp ban biên tập.
Hôm nay ban thảo luận bản thảo một tiểu thuyết tình cảm dài ba trăm trang, tôi là biên tập chính. Tôi ngồi đầu bàn, cố mở mắt, cố nhìn tập bản thảo đang run run trước mặt. Chữ nhảy múa. Tôi đọc: "Nam chính nắm tay nữ chính, dắt cô ấy đi về phía hoàng hôn." Rồi tôi nhìn thêm lần nữa và thấy: "Nam chính nắm tay nữ chính, dắt cô ấy đi tập luyện."
"Tiểu Mãn?" Chủ biên gõ bàn. "Em nghe không?"
"Dạ… nghe."
"Chị vừa hỏi ý kiến em về chương mười hai."
"Chương mười hai…" Tôi lục tìm trong đầu. "Chương mười hai là… tập luyện…"
Cả phòng họp im bặt, rồi có người phì cười. Chủ biên là một bà chị bốn mươi tuổi, nhìn tôi hồi lâu rồi hạ giọng: "Tiểu Mãn, em ra ngoài đi, uống ly cà phê."
Tôi lảo đảo ra hành lang, dựa vào tường, chân mềm nhũn. Qua cửa kính, tôi thấy hình mình phản chiếu: tóc rối, mắt trũng, môi nhợt, cổ áo hơi lệch. Tôi giống một con ma.
Điện thoại rung lên. Tin nhắn từ Vệ Tranh:
[Báo cáo vợ, 11:00. Cô đã uống nước chưa? Nhớ nhắc: 2 lít/ngày. Tối nay, đồng chí chồng sẽ tổ chức buổi tập luyện nâng cao, bổ sung kế hoạch mới. Nhớ chuẩn bị tinh thần.]
Tôi nhìn dòng chữ "buổi tập luyện nâng cao" rất lâu.
Chuẩn bị tinh thần.
Hai chữ ấy như một nhát búa nện xuống. Tôi hít thở sâu, ngồi xuống chiếc ghế dài ngoài hành lang, bấm gọi cho Tiểu Điềm. "Tớ không chịu nổi nữa."
"Cuối cùng cậu cũng chịu nói." Giọng Tiểu Điềm thở dài. "Cậu nói với anh ấy rồi mà?"
"Nói rồi. Anh ấy thêm một khung giờ 'trao đổi tình cảm' vào thời gian biểu."
Đầu dây bên kia im lặng ba giây. Rồi vang lên tiếng cười lớn.
"Không buồn cười!"
"Buồn cười! Rất buồn cười!" Tiểu Điềm vừa cười vừa thở. "Xin lỗi, xin lỗi. Nhưng mà Tiểu Mãn, anh ấy rõ ràng không hiểu vấn đề. Cậu phải nói thẳng. Nói thẳng hơn nữa."
"Tớ nói rồi."
"Chưa đủ thẳng." Giọng cô nàng nghiêm lại. "Với loại người như vậy, cậu phải dùng ngôn ngữ của anh ấy."
Tôi ngẩn ra.
"Ngôn ngữ của anh ấy?"
"Văn bản chính thức." Tiểu Điềm nói chắc nịch. "Một lá đơn. Anh ấy là quân nhân, anh ấy hiểu đơn từ."
Tôi cúp máy, ngồi lặng. Ngoài cửa kính, nắng chiếu xuống thành phố rực rỡ. Trong đầu tôi, một ý tưởng điên rồ đang nảy mầm.
Tối hôm đó, trong lúc Vệ Tranh đi họp muộn ở đơn vị, tôi ngồi trước máy tính, gõ ngón tay lạch cạch. Tôi là biên tập viên, viết văn bản là nghề của tôi. Mười lăm phút sau, tôi in ra, đọc lại, hài lòng.
Dòng tiêu đề: ĐƠN XIN CHUYỂN ĐƠN VỊ.
Tôi nhìn nó. Nghĩ một lúc. Rồi tôi cầm bút, gạch chữ "chuyển đơn vị", viết đè bên trên bằng nét chữ run run: ĐƠN XIN LY HÔN.
Vì nói thật, nếu viết kiểu nhẹ nhàng, anh ấy lại tưởng tôi muốn điều chuyển sang đơn vị khác để tăng cường huấn luyện.
Tôi gấp tờ đơn lại, đặt ngay ngắn lên bàn ăn, kẹp dưới chiếc cốc inox của anh.
Và tôi đợi.
07
Vệ Tranh về nhà lúc chín giờ bốn mươi.
Tôi ngồi sẵn ở bàn ăn, đối diện chỗ anh thường ngồi, hai tay đặt trên đầu gối, lưng thẳng như đang ngồi chờ phỏng vấn. Anh bước vào, cởi giày, treo mũ lên móc theo đúng góc bốn mươi lăm độ, rồi chào: "Báo cáo vợ, tôi về rồi."
"Ừ."
"Đã ăn tối chưa?"
"Rồi."
"Báo cáo, thời gian biểu của chúng ta…" Anh nhìn đồng hồ, ánh mắt dừng lại ở khuôn mặt nghiêm túc của tôi. Anh chậm rãi hạ giọng. "Có chuyện gì?"
Tôi không đáp, chỉ khẽ đẩy tờ giấy kẹp dưới cốc inox về phía anh.
Anh cầm lên. Đọc. Ánh mắt anh lướt qua dòng tiêu đề. Rồi lướt đến phần nội dung. Tôi đã viết thế này:
Kính gửi đồng chí đại đội trưởng Vệ Tranh,
Sau ba tháng chung sống, tôi nhận thấy cường độ sinh hoạt trong gia đình vượt quá khả năng chịu đựng của tôi. Cụ thể: thiếu ngủ nghiêm trọng, suy giảm năng suất lao động, đau nhức toàn thân. Nhiều lần đề nghị điều chỉnh nhưng không có kết quả thực chất. Vì vậy, tôi tha thiết đề nghị cấp trên xem xét cho phép tôi điều chuyển khỏi phạm vi hiện tại.
Người làm đơn: Cát Tiểu Mãn.
Phía trên, trong dấu ngoặc, nét chữ nghuệch ngoạc gạch xóa, vẫn đọc được hai chữ: ly hôn.
Vệ Tranh đọc xong, đọc lại một lần nữa, rồi một lần nữa. Bàn tay cầm tờ giấy bắt đầu run. Tôi thấy hàng mi anh run theo, rồi mắt anh đỏ lên, từng chút một, đỏ rực như mắt người vừa hứng gió suốt đêm.
Tôi hoảng. Tôi chưa từng thấy anh như vậy.
"Vệ Tranh, em…"
Anh đứng bật dậy.
Tay trái anh đặt sát quần, tay phải giơ lên chào, chân khép lại, vang lên một tiếng "cạch". Giọng anh cất lên, run run nhưng cực kỳ dõng dạc, vang vọng khắp căn hộ nhỏ:
"Báo cáo vợ! Đồng chí chồng xin tự kiểm điểm!"
Tôi há hốc miệng.
"Qua quá trình tự phê bình, đồng chí chồng nhận thấy bản thân có những thiếu sót nghiêm trọng trong việc tổ chức tập luyện! Đã không lắng nghe ý kiến của vợ! Đã không điều chỉnh kịp thời! Gây ảnh hưởng đến sức khỏe và tinh thần của vợ!" Mắt anh đỏ hoe, giọng lạc đi. "Đồng chí chồng xin cam đoan! Lần sau tập luyện sẽ có tiết chế! Hứa không vượt quá ba lượt một đêm!"
Cả không gian im phăng phắc.
Tôi nhìn anh. Anh đứng đó, nghiêm trang, nước mắt chực trào, khuôn mặt nghiêm nghị của một chiến sĩ sẵn sàng nhận kỷ luật.
Rồi tôi nghe thấy chính mình hét lên:
"Ba lượt là tiết chế á?!"
Anh khựng lại. "Báo cáo vợ, trước đây là…"
"Tôi biết trước đây là bao nhiêu!" Tôi đập bàn đứng dậy. "Ba lượt một đêm mà anh gọi là tiết chế? Vệ Tranh! Một lượt cũng đủ rồi! Tôi là người, không phải máy!"
"Báo cáo, nhưng…"
"Không nhưng!"
"Rõ." Anh cắn môi, mắt càng đỏ, giọng nhỏ dần. "Vậy hai lượt?"
"Vệ Tranh!"
"Một lượt rưỡi?"
"ANH BIẾT LÀ KHÔNG PHẢI VẤN ĐỀ SỐ LƯỢNG KHÔNG!"
Tôi gào lên xong thì chính mình cũng sững người. Tôi đã quát. Tôi chưa từng quát anh.
Vệ Tranh đứng bất động. Hai tay anh buông xuống từ từ. Tờ đơn trượt khỏi ngón tay, rơi xuống sàn, nhẹ nhàng như chiếc lá. Anh nhìn tôi, rất lâu, mắt đỏ, môi mím chặt, như một chú chó lớn vừa bị chủ nhân đuổi ra khỏi nhà.
"Vậy là vấn đề gì?" Anh hỏi, rất khẽ.
Tôi hít sâu, nước mắt chợt trào ra. "Vấn đề là em không muốn anh coi em như một nhiệm vụ."
Anh ngây người. "Nhiệm vụ?"
"Giờ giấc, kế hoạch, báo cáo, xin phản hồi. Mỗi tối đến giờ là đến, anh đứng đó nói 'xin phép bắt đầu'. Anh có bao giờ hỏi em muốn không? Hay anh chỉ đang làm đúng lịch?"
"Tôi…"
"Anh có nhìn em không, hay anh chỉ nhìn bản kế hoạch?" Giọng tôi vỡ ra. "Em muốn có một người chồng, không phải một đồng chí."
Tôi quay đi, vào phòng ngủ, lấy chiếc vali nhỏ, nhét vài bộ quần áo. Tay tôi run. Tim tôi đau.
Khi tôi kéo vali ra đến cửa, anh vẫn đứng nguyên chỗ cũ, không động đậy, không nói thêm một lời. Nhưng tôi nghe được tiếng thở dốc nghẹn nghẹn, và thấy anh nắm chặt hai bàn tay đến mức các đốt ngón trắng bệch.
"Em về nhà mẹ vài hôm." Tôi nói. "Em cần suy nghĩ."
"Báo cáo vợ…" Giọng anh nghẹn lại. "Có thể… đợi không?"
Tôi dừng bước, không quay lại.
"Anh cứ đợi."
Cánh cửa khép lại. Trong hành lang, tôi dựa vào tường, bịt miệng khóc, khóc vì mệt, khóc vì thương, khóc vì chính mình cũng không biết mình muốn gì.
08
Bố mẹ tôi sống ở khu tập thể cũ, nhà nhỏ, cầu thang hẹp. Mẹ mở cửa, nhìn thấy vali trong tay tôi, mặt biến sắc.
"Trời đất! Ly hôn rồi à?"
"Chưa." Tôi lau mắt. "Con chỉ về ở vài hôm."
Bố tôi, đang ngồi đọc báo, ngẩng lên, nhìn tôi qua cặp kính lão, hỏi một câu bất ngờ: "Nó đánh con à?"
"Không ạ."
"Nó ngoại tình?"
"Không ạ."
"Nó nghiện cờ bạc?"
"Bố!" Tôi bật cười, dù nước mắt vẫn chưa ráo. "Anh ấy là Vệ Tranh. Anh ấy còn không biết cờ bạc là gì."
"Vậy thì chuyện gì?"
Tôi ngồi xuống ghế sofa, mẹ rót nước, bố gập báo. Cuối cùng tôi kể hết. Chuyện đêm tân hôn, chuyện thời gian biểu, chuyện "tập luyện chung", chuyện "tiết chế ba lượt". Tôi kể chậm, đỏ mặt, ngập ngừng. Càng kể, mặt mẹ càng méo, mặt bố càng nghiêm.
Kể xong, cả nhà im lặng.
Hồi lâu, bố tôi nghiêm trang lên tiếng: "Con rể là người tốt."
"Con biết."
"Nhưng quá chăm chỉ."
"Bố…"
"Bố biết, bố biết." Bố giơ tay ngăn. "Đàn ông thời trẻ khỏe thì khó kiềm chế, bố hiểu." Mẹ tôi lườm ông một cái dài. Bố hắng giọng. "Nhưng con phải nói với nó, nói cho rõ. Nó là người thẳng, nghe lời. Con nói rõ nó sẽ làm."
"Con nói rồi."
"Nói kiểu gì?"
"Con…" Tôi nghĩ lại. Tôi nói mệt. Tôi nói muốn giảm. Tôi nói muốn trò chuyện. Nhưng chưa lần nào tôi nói thẳng, rõ ràng, từng chữ: Em muốn anh hỏi em trước. Em muốn anh hiểu em đang cảm thấy gì.
Tôi nhận ra, mình cũng chưa từng nói điều đó.
Tối đó, tôi nằm trên giường cũ thời con gái, nhìn trần nhà quen thuộc, không ngủ được. Lạ thật. Ba tháng không ngủ đủ, giờ cho phép ngủ tự do, tôi lại không ngủ nổi. Giường rộng, chăn mềm, nhưng thiếu một thứ. Thiếu tiếng "bộp bộp bộp" gấp chăn lúc sáu giờ.
Điện thoại sáng lên. Tin nhắn từ Vệ Tranh.
[Báo cáo vợ, 23:00. Tôi đã cất toàn bộ thời gian biểu vào ngăn kéo. Tôi ngủ ở sofa. Giường nguyên trạng, chưa chạm vào. Tôi xin đợi lệnh.]
Tôi nhìn dòng tin nhắn. Nước mắt lăn xuống. Ngón tay tôi gõ: [Anh ngủ đi.]
Hai phút sau.
[Rõ. Tôi không ngủ được. Xin báo cáo.]
Tôi bật cười, nhưng mũi cay xè. [Vì sao?]
Ba phút sau mới có hồi âm. Tôi đoán anh đã soạn rất nhiều lần.
[Vì đây là lần đầu tiên tôi nhận ra, sáng sớm thức dậy, tôi không muốn gấp chăn nếu em không có ở đó.]
Tôi ôm điện thoại vào ngực, quay mặt vào gối.
Hai ngày sau, anh không gọi, không nhắn thêm, không xuất hiện. Tôi không biết là tốt hay xấu. Đến ngày thứ ba, tôi quyết định gọi về nhà. Chuông reo rất lâu, không ai bắt máy.
Tôi gọi vào số di động. Thuê bao không liên lạc được.
Tim tôi chùng xuống. Tôi gọi cho Tiểu Điềm. "Cậu biết bạn trai cậu làm cùng đơn vị với chồng tớ đúng không? Hỏi giùm tớ xem anh ấy đâu."
Hai tiếng sau, Tiểu Điềm gọi lại, giọng hơi lạ. "Tiểu Mãn, anh ấy được điều đi tập huấn khẩn rồi. Chuyến công tác đột xuất, mười ngày, không liên lạc được."
"Mười ngày?"
"Ừ. Đơn vị nhận lệnh sáng hôm thứ Tư."
Tôi nhìn xuống đôi bàn tay mình. Đột nhiên tôi cảm thấy trống rỗng.
09
Chiều hôm đó, mẹ chồng tôi đến.
Bà Vệ là một phụ nữ ngoài năm mươi, tóc cắt ngắn gọn gàng, dáng đi nhanh nhẹn như quân nhân về hưu. Bà xách theo một hộp bánh bao hấp, đặt xuống bàn, nhìn tôi vài giây, rồi nói thẳng: "Tiểu Mãn, cô con dâu bỏ nhà đi mà không báo trước, con trai tôi hôm nay gói quần áo đi tập huấn với đôi mắt sưng như hột đào."
"Mẹ…" Tôi cúi đầu. "Con xin lỗi."
"Không phải lỗi của con." Bà ngồi xuống đối diện. "Mẹ đến để kể con nghe vài chuyện."
Mẹ tôi lặng lẽ rót trà rồi rút lui vào bếp.
"Vệ Tranh từ năm mười tuổi đã vào trường quân sự." Bà Vệ nói chậm rãi. "Cha nó hy sinh khi nó ba tuổi. Mẹ một mình nuôi con, nên gửi nó vào quân đội từ nhỏ cho có kỷ luật, có tương lai. Mười tuổi, mười hai tuổi, mười sáu tuổi, hai mươi tuổi, nó đều ở trong doanh trại. Nó biết bắn súng, biết leo núi, biết gỡ mìn. Nhưng nó không biết yêu."
Tôi im lặng.
"Mẹ biết, nó khô khan, cứng nhắc." Bà thở dài. "Nhưng con có biết hôm nó nói muốn cưới con, nó nói gì không?"
"Dạ?"
"Nó gọi điện cho mẹ lúc hai giờ sáng." Khóe mắt bà cong lên. "Nó nói: Mẹ, con muốn có một cái nhà. Con muốn có người đợi con về."
Tim tôi thắt lại.
"Nó chưa từng có nhà, Tiểu Mãn. Doanh trại là nhà. Đồng đội là gia đình. Nhưng nó chưa từng có một người ngồi cạnh bàn ăn đợi nó. Nên khi gặp con, nó sợ." Bà nắm lấy tay tôi, bàn tay khô ráp ấm áp. "Nó sợ mình làm không tốt. Nên nó học. Học từ sách, học từ điều lệnh, học từ mọi thứ nó biết. Nó tưởng cứ chăm chỉ, nghiêm túc, đúng giờ, là sẽ giữ được con."
"Mẹ…"
"Cuốn cẩm nang đó," bà cười khổ, "là mẹ đưa. Mẹ nghĩ nó cần có thứ gì đó để bám vào. Ai ngờ nó học thuộc lòng từng chữ."
Tôi bật cười, nước mắt cũng rơi.
"Còn chuyện kia," mặt bà hơi đỏ, nhưng vẫn nghiêm, "mẹ không muốn nói nhiều. Chỉ muốn con hiểu, nó không phải coi con là nhiệm vụ. Nó… nó sợ nếu không đủ tốt, con sẽ thấy nó vô dụng."
"Anh ấy vô dụng chỗ nào?"
"Nó nghĩ vậy." Bà Vệ nhìn thẳng vào mắt tôi. "Con biết tại sao nó cứ hỏi 'biểu hiện thế nào' không? Vì nó thực sự không biết mình đang làm tốt hay không. Nó sợ con thất vọng mà không dám nói."
Tôi ngồi lặng. Trong đầu hiện lên hình ảnh anh đứng nghiêm bên giường, mặt đỏ gay, hô to báo cáo. Hóa ra đằng sau cái dáng đứng kỳ quặc ấy là một người đàn ông ba mươi tuổi lần đầu tiên học cách yêu, và sợ đến phát run.
"Tiểu Mãn." Bà Vệ vỗ nhẹ lên tay tôi. "Mẹ không bắt con tha thứ. Mẹ chỉ xin con cho nó một cơ hội. Nó học nhanh lắm."
"Con biết." Tôi lau nước mắt, khẽ cười. "Anh ấy từng bảo với con: Tôi chưa từng yêu ai. Nhưng tôi học nhanh."
Bà Vệ cười, mắt cũng đỏ. "Cái thằng ngốc này."
Tối đó, tôi lấy tờ đơn đã nhàu nhĩ từ trong túi xách ra. Tôi đọc lại. Đọc từng dòng. Rồi tôi xé nó làm đôi, làm tư, làm tám, thả vào thùng rác.
Tôi biết mình không muốn ly hôn.
Tôi chỉ muốn anh hiểu.
10
Ngày thứ tư kể từ khi anh đi, tôi trở về căn hộ của hai chúng tôi.
Cửa mở ra, mùi xà phòng và gỗ quen thuộc phả vào mặt. Mọi thứ nằm đúng chỗ. Giày xếp thẳng hàng, khăn lau tay gấp vuông trên giá, cốc inox úp trên khay. Chiếc tủ lạnh vẫn dán thời gian biểu. Nhưng dòng 22:00 Tập luyện chung đã bị ai đó gạch bằng bút đỏ, bên cạnh viết tay nét chữ cứng như thép: Tạm đình chỉ. Chờ lệnh vợ.
Tôi đứng nhìn dòng chữ đỏ ấy rất lâu.
Rồi tôi bước vào phòng ngủ. Giường vẫn như hôm tôi đi: chăn gấp vuông, gối đặt ngay ngắn, đúng như anh nói, chưa ai chạm vào. Trên chiếc gối của anh có một tờ giấy A4 gập đôi. Tôi mở ra.
BẢN TỰ KIỂM ĐIỂM
Người viết: Vệ Tranh, đại đội trưởng.
Nội dung: Thứ nhất, sai lầm về nhận thức. Đồng chí chồng nhầm lẫn giữa kỷ luật quân sự và đời sống hôn nhân. Hôn nhân không có điều lệnh. Thứ hai, sai lầm về hành động. Đồng chí chồng không hỏi ý kiến vợ trước khi hành động, chỉ dựa theo kế hoạch của bản thân. Thứ ba, sai lầm về cảm xúc. Đồng chí chồng không biết cách nói với vợ rằng đồng chí rất vui khi được ở bên vợ, và sợ rằng nếu không làm tốt, vợ sẽ rời đi.
Biện pháp khắc phục: Một, học lại. Hai, hỏi trước khi làm. Ba, nói điều mình nghĩ. Bốn, nếu vợ quay về, đồng chí chồng sẽ gấp chăn nhẹ tay hơn.
Cam đoan: Đồng chí chồng nguyện không bao giờ để vợ phải khóc lần nữa.
Cuối trang là chữ ký, bên cạnh có vết ố loang tròn như giọt nước. Tôi chạm vào, thấy giấy còn hơi nhăn.
Anh đã khóc khi viết.
Tôi ngồi xuống giường, ôm tờ giấy vào ngực, rồi bật cười, rồi lại khóc. Người đàn ông này, người đàn ông viết bản kiểm điểm bốn mục rõ ràng, có nhận thức, hành động, cảm xúc và biện pháp khắc phục, trước khi đi làm nhiệm vụ.
Tôi lấy bút, ngồi trước bàn, viết một bản trả lời.
BẢN PHẢN HỒI
Người viết: Cát Tiểu Mãn.
Gửi đồng chí Vệ Tranh:
Bản kiểm điểm đã nhận. Đánh giá: nghiêm túc, chân thành, nhưng quá dài, và thiếu một điều quan trọng.
Điều đó là: Em không muốn anh tự kiểm điểm. Em muốn anh nói chuyện với em.
Em đề xuất bộ quy tắc mới, gọi là Hiệp định sinh hoạt vợ chồng:
Một, hỏi trước khi làm. Trả lời "không" là được. Không cần giải thích.
Hai, ngủ đủ tám tiếng, cả hai người.
Ba, mỗi tối nói chuyện ít nhất nửa tiếng. Không báo cáo công tác.
Bốn, tập luyện chung (nếu có) phải do cả hai muốn, không theo lịch.
Năm, anh được phép không biết. Anh được phép hỏi em "Anh làm vậy có tốt không?" mà không sợ em thất vọng.
Sáu, em cũng sẽ nói thẳng khi em mệt, thay vì im lặng.
Cuối cùng: Em yêu anh. Nên anh đừng sợ.
Tôi đọc lại, thấy câu cuối cùng thật ngớ ngẩn, nên gạch đi. Rồi tôi viết lại lần nữa, nét chữ sạch sẽ, không gạch xóa.
Tôi gấp bản phản hồi, đặt lên gối anh, cạnh bản kiểm điểm.
Tối hôm đó, tôi ngủ trong căn hộ. Một mình. Nhưng không còn thấy lạnh.
11
Sáng ngày thứ bảy, tôi bật tivi lúc bảy giờ, như mọi buổi sáng khi ăn bánh mì.
"…Trận lũ quét nghiêm trọng tại huyện Thanh Thủy, tỉnh phía Tây, đã khiến hơn ba nghìn người bị cô lập. Lực lượng cứu hộ gồm bộ đội đặc chủng đã có mặt từ ngày hôm qua, đang triển khai giải cứu tại các khu dân cư bị ngập…"
Cốc sữa trong tay tôi dừng giữa không trung.
Màn hình chuyển sang đoạn phim hiện trường. Nước đục ngầu cuộn chảy qua một thị trấn nhỏ, mái nhà nhô lên khỏi mặt nước như những chiếc thuyền. Trực thăng bay thấp. Và giữa dòng nước, một nhóm người mặc đồ rằn ri đang kéo dây, đẩy thuyền cao su về phía một tòa nhà ba tầng.
Tôi nhìn chằm chằm vào màn hình.
Một bóng người cao lớn, vai rộng, lội nước đến ngực, hai tay nâng một đứa trẻ trên đầu, đưa sang thuyền. Ống kính phóng gần. Khuôn mặt bị che nửa bởi mũ và bùn, nhưng tôi nhận ra đường cằm góc cạnh ấy, đôi mắt đen sáng quắc ấy.
Là Vệ Tranh.
Cốc sữa rơi xuống bàn, đổ lênh láng. Tôi không buồn lau. Tôi đứng dậy, loạng choạng bám vào mép bàn.
Phóng viên đang nói: "…một chiến sĩ đã liên tục làm việc suốt ba mươi sáu giờ, giải cứu thành công mười bảy trẻ em từ một nhà trẻ bị mắc kẹt…"
Mười bảy trẻ em.
Tôi ngồi phịch xuống ghế, bịt miệng, nước mắt tuôn xuống mu bàn tay. Anh đang ở đó. Giữa dòng nước lũ, ba mươi sáu giờ không nghỉ, trong khi tôi giận anh vì nghĩ anh không biết nhìn thấy tôi.
Anh chưa bao giờ không nhìn thấy tôi.
Anh chỉ nhìn bằng cách của anh. Chăm chỉ, nghiêm túc, hết mình. Đứng đợi tôi trước cổng nhà xuất bản, sửa gót giày chịu lực ba tấn, nấu bữa sáng mỗi ngày, viết tin nhắn "tôi nhớ cô" giữa buổi ăn cơm. Mọi thứ anh làm đều là yêu. Chỉ là yêu theo điều lệnh.
Điện thoại rung. Tiểu Điềm.
"Tiểu Mãn! Cậu xem tin chưa? Bạn trai tớ nói đơn vị của hai anh ấy cùng đi. Họ bảo an toàn, chỉ là… hơi mệt."
"Vệ Tranh có sao không?"
"Chưa nghe nói gì." Giọng Tiểu Điềm dịu hẳn. "Tiểu Mãn, cậu bình tĩnh. Anh ấy là đặc chủng. Anh ấy giỏi lắm."
"Tớ biết."
"Cậu muốn ở nhà đợi, hay muốn…"
"Tớ muốn đi." Tôi ngắt lời. "Đi đến chỗ gần nhất có thể."
"Cậu điên à? Khu vực cứu hộ bị phong tỏa!"
"Không phải đến khu vực đó." Tôi lau nước mắt, vớ lấy chiếc áo khoác. "Đến doanh trại. Đợi anh ấy về."
Tôi đến doanh trại lúc mười giờ sáng. Lính gác cổng nhìn tôi, hỏi mục đích. Tôi nói: "Tôi là vợ của đại đội trưởng Vệ Tranh. Tôi đến đợi anh ấy."
Anh lính trẻ ngẩn người, rồi đứng nghiêm, chào tôi một cái thật dứt khoát. "Chào chị dâu!"
Tôi giật mình, rồi đỏ mặt. Lần đầu tiên có người gọi tôi như thế.
Họ cho tôi vào phòng chờ ở cổng doanh trại, nhỏ, có bàn gỗ, ghế dài, ấm nước. Tôi ngồi đó, hai tay đặt trên đầu gối, như cách anh vẫn ngồi.
Tôi đợi.
12
Ngày thứ tám, thứ chín, tôi vẫn đợi.
Ngày nào tôi cũng đến sớm, mang theo bữa sáng cho mấy chiến sĩ gác cổng, ngồi trong phòng chờ cho đến tối. Họ ban đầu ngượng ngùng, sau đó quen dần, thậm chí còn kể cho tôi nghe những câu chuyện về chồng tôi.
"Chị dâu, chị biết không? Đại đội trưởng nhà em, năm ngoái, giữa trận huấn luyện mùa đông, nghe nói ở nhà nhận được một tấm thiệp mừng sinh nhật từ mẹ, anh ấy giấu trong túi áo cả tuần, không dám cho ai xem, nhưng mỗi tối đều lấy ra đọc."
"Đại đội trưởng chưa từng cười. Từ hôm gặp chị, anh ấy cười hai lần. Em đếm đấy."
"Đại đội trưởng dặn bọn em, nếu một ngày chị đến, phải đối xử với chị tốt hơn đối xử với anh ấy."
Tôi ngồi nghe, mắt cay, miệng mỉm cười.
Đêm thứ chín, trời đổ mưa. Tôi thiếp đi trên ghế dài, đầu tựa vào tường, áo khoác đắp lên người. Giữa mơ màng, tôi nghe thấy tiếng bước chân, tiếng giày bộ đội nện nặng xuống nền xi măng, chậm, mệt, khập khiễng.
Tôi mở mắt.
Cửa phòng chờ mở ra. Ánh đèn hành lang chiếu vào. Một bóng người đứng đó, quân phục lấm bùn, mũ lệch, áo rách một bên vai, tay trái băng trắng, chân phải khập khiễng. Khuôn mặt gầy đi, râu lởm chởm, mắt trũng sâu.
Nhưng đôi mắt đen ấy, khi nhìn thấy tôi, bỗng sáng bừng như hai ngọn đèn.
"Báo cáo…" Giọng anh khàn đặc, vỡ vụn. "Vợ."
Tôi đứng dậy. Chiếc áo khoác rơi xuống sàn. Tôi không nhớ mình đã chạy qua căn phòng như thế nào, chỉ biết khi tỉnh lại, mình đã nằm gọn trong vòng tay anh, mặt vùi vào bộ quân phục nồng mùi bùn và khói, nước mắt thấm ướt cả ngực anh.
"Anh bị thương." Tôi nấc lên.
"Chỉ trầy." Anh nói, tay phải ôm chặt lấy tôi, run rẩy. "Báo cáo vợ, đồng chí chồng… đã nhận được bản phản hồi."
"Anh đọc rồi?"
"Đọc hết. Sáu điều." Anh dừng lại, giọng nghẹn. "Còn một điều bị gạch đi, nhưng anh nhìn thấy."
Tôi ngẩng lên, đỏ mặt. "Anh nhìn thấy?"
"Ừ." Anh cúi xuống, trán chạm trán tôi, hơi thở nóng hổi. "Em viết: Em yêu anh. Nên anh đừng sợ."
Tôi nín thở.
"Tiểu Mãn," anh gọi, lần đầu tiên không có chữ "báo cáo" phía trước. "Anh có thể hỏi em một chuyện không?"
"Hỏi."
"Anh có thể ôm em không?"
Tôi khóc òa, đấm nhẹ vào ngực anh. "Anh đang ôm rồi còn gì!"
"Anh muốn hỏi trước." Anh mỉm cười, mắt đỏ hoe. "Theo hiệp định. Điều một."
Tôi cười trong nước mắt, hai tay vòng lên cổ anh, siết thật chặt. "Được. Ôm. Ôm cả đêm."
"Cả đêm?"
"Ôm thôi." Tôi lườm anh. "Ôm và ngủ. Tám tiếng."
Anh bật cười, một tiếng cười khàn, mệt mỏi, nhẹ nhõm. "Rõ."
13
Anh nằm viện ba ngày. Chân phải rạn xương nhẹ, tay trái trầy sâu, hai mắt đỏ vì thiếu ngủ. Bác sĩ nói cần nghỉ ngơi hoàn toàn, anh gật đầu rất nghiêm túc, rồi ngày nào cũng cố ngồi dậy tập đứng nghiêm trên giường.
"Vệ Tranh!" Tôi quát từ cửa phòng bệnh. "Nằm xuống!"
"Báo cáo vợ, tôi chỉ kiểm tra khả năng thăng bằng."
"Có hỏi ý kiến em chưa?"
Anh khựng lại, rồi chậm rãi nằm xuống, kéo chăn lên ngang ngực, nhìn tôi bằng đôi mắt rất ngoan. "Xin hỏi vợ, tôi có thể ngồi dậy một chút không?"
"Không."
"Rõ."
Tôi ngồi xuống cạnh giường, gọt táo. Anh nhìn tôi gọt, vành tai đỏ lên một chút. Cả phòng bệnh yên tĩnh đến mức nghe được tiếng dao lướt trên vỏ táo.
"Tiểu Mãn." Anh gọi khẽ.
"Hử?"
"Anh có thể nói một điều không?"
"Nói đi."
"Hôm ở trong lũ, có lúc anh nghĩ mình không về được." Anh nói chậm, mắt nhìn trần nhà. "Nước lên rất nhanh. Có một đoạn, anh không còn sức, tay tê hết rồi, đứa bé trên vai khóc. Anh nghĩ…"
Tay tôi dừng lại.
"Anh nghĩ: nếu mình chếc ở đây, bản kiểm điểm vẫn chưa được em duyệt." Anh bật cười khẽ. "Nghe ngớ ngẩn nhỉ?"
Tôi không cười. Tôi nhìn quả táo trên tay, thấy nó nhòe đi.
"Thế nên anh nghĩ," anh tiếp, giọng khàn hơn, "phải sống. Phải về. Phải nói với em rằng… anh không biết yêu, nhưng anh yêu em. Anh không biết cách của người khác, anh chỉ có cách này."
Tôi đặt dao xuống, nắm lấy tay anh. Bàn tay chai sạn, thô ráp, ấm.
"Cách này cũng được." Tôi nói. "Chỉ là em muốn thêm vào một vài điều."
"Anh sẽ học."
"Anh học nhanh mà."
"Ừ." Anh mỉm cười, ánh mắt dịu dàng đến lạ. "Anh học nhanh."
Tôi đút miếng táo vào miệng anh. Anh nhai từ tốn, mắt không rời tôi, rồi nói, rất nghiêm túc: "Báo cáo vợ, món này ngon nhất đời."
"Chỉ là táo thôi."
"Vợ gọt."
Tôi đỏ mặt, quay đi. Sau lưng, tiếng cười khe khẽ của anh vang lên, nhẹ như gió.
Khi xuất viện, anh nhất quyết đòi đi bộ về, dù chân còn chống nạng. Tôi để anh đi, nhưng đi bên cạnh, vai kề vai. Trên đường, anh dừng lại trước một quầy bán kẹo bông, nhìn một lúc lâu.
"Muốn ăn?"
"Anh chưa từng ăn."
"Chưa từng?"
"Doanh trại không có." Anh nói tự nhiên. "Anh có thể mua một cái không?"
Tôi bật cười, mua cho anh cái to nhất. Anh cầm cái kẹo bông màu hồng nhạt giữa phố, người cao lớn, quân phục chỉnh tề, chống nạng, nghiêm trang như đang cầm một khẩu súng. Khách qua đường nhìn, cười rúc rích.
Anh cắn một miếng. Mắt anh mở lớn.
"Báo cáo vợ," anh thì thầm, "nó biến mất."
"Kẹo bông tan trong miệng mà."
"Kỳ diệu."
Tôi cười đến đau bụng, ôm lấy cánh tay anh. Hóa ra thế giới của người đàn ông ba mươi tuổi này vẫn còn quá nhiều điều chưa từng chạm đến, và tôi, vợ anh, đang là người dẫn đường.
14
Một tháng sau khi trở lại cuộc sống bình thường, chúng tôi bắt đầu thực hiện Hiệp định sinh hoạt vợ chồng. Bản hiệp định được ép plastic, dán lên cửa tủ lạnh, ngay cạnh thời gian biểu cũ đã bị gạch phần lớn.
Điều một: hỏi trước khi làm.
Kết quả thực thi: ngoài mong đợi.
Sáng nào anh cũng đứng bên giường, giọng trầm trầm, nghiêm trang: "Xin hỏi vợ, tôi có thể gấp chăn không? Hay vợ còn muốn ngủ thêm?"
"Ngủ thêm."
"Rõ. Tôi sẽ gấp nhẹ tay."
Anh gấp thật nhẹ, đến mức tôi tỉnh dậy vì sự im lặng quá mức. Hé mắt ra nhìn, thấy anh đang rón rén gấp từng góc chăn như đang gỡ mìn, chân nhón lên, hơi thở nén lại. Tôi rúc mặt vào gối, cười không ra tiếng.
Tối nào anh cũng hỏi: "Xin hỏi vợ, hôm nay tôi có thể ôm vợ không?"
"Được."
"Xin hỏi vợ, có thể hôn trán không?"
"Được."
"Xin hỏi vợ, có thể hôn má không?"
"Được."
"Xin hỏi vợ, có thể…"
"Vệ Tranh." Tôi mở mắt, nhìn anh. "Anh có cần hỏi từng bước không?"
Anh nghĩ một lúc. "Cẩm nang nói người chồng tốt nên…"
"Vứt cẩm nang đi."
"Rõ." Anh gật đầu, rồi hơi do dự. "Vậy anh hỏi một lần thôi. Anh có thể… làm bất cứ điều gì anh muốn, miễn là em đồng ý không?"
Tôi bật cười, vòng tay lên cổ anh. "Đó là điều khoản bao trùm."
"Anh có thể thêm vào hiệp định không?"
"Có thể."
Anh cười, khóe mắt nhăn lại. Anh cúi xuống, đặt môi lên môi tôi, rất nhẹ, rất lâu. Khi buông ra, anh thì thầm: "Hôm nay vợ thấy sao? Anh làm có tốt không?"
"Rất tốt."
"Chỉ rất tốt?"
"Tuyệt vời." Tôi kéo anh xuống, hôn lên cằm anh. "Anh hỏi như vậy, em thấy tuyệt vời."
Anh bật cười, vùi mặt vào cổ tôi, vai rung rung. Ánh đèn ngủ vàng nhạt chiếu lên tấm chăn nhăn nheo, lần đầu tiên không vuông vức như đậu phụ.
Sáng hôm sau, tôi thức dậy lúc chín giờ.
Cả căn hộ yên tĩnh. Chăn gối bừa bộn. Trên tủ đầu giường có một tờ giấy ghi nhớ, nét chữ cứng như thép nhưng ngày càng mềm đi:
Vợ yêu,
Anh để em ngủ. Anh đi chạy rồi về nấu cháo.
Hôm qua anh làm có tốt không? Anh đã tự đánh giá: chín điểm. Một điểm còn lại là vì anh không muốn dừng.
Vệ Tranh, 06:00.
Tôi ôm tờ giấy vào ngực, che mặt cười.
Chín điểm. Người đàn ông này, ngay cả lúc tình tứ cũng chấm điểm.
Nhưng được rồi. Thích hợp với tôi.
15
Một năm sau, trong lễ kỷ niệm tổng kết của đơn vị, chồng tôi được trao huân chương hạng ba.
Tôi ngồi hàng ghế đầu, mặc chiếc váy xanh nhạt, bên cạnh là bà Vệ đang lau nước mắt, và mẹ tôi đang thì thầm: "Đây có phải là trường quay không? Sao con rể mình ngầu thế?" Bố tôi ngồi thẳng lưng, cố nghiêm mặt nhưng khóe môi giật giật.
Anh bước lên bục, quân phục lễ phục thẳng nếp. Khi vị thủ trưởng gắn huân chương lên ngực anh, cả hội trường vỗ tay vang dội. Anh đứng nghiêm, giơ tay chào, mặt không biểu cảm.
Nhưng ánh mắt anh, ánh mắt ấy, lặng lẽ tìm trong đám đông và dừng ở tôi.
Thủ trưởng hỏi: "Đồng chí Vệ Tranh, anh có điều gì muốn nói không?"
Anh nghĩ một lúc. Cả hội trường chờ đợi. Rồi anh lên tiếng, giọng vang như mệnh lệnh:
"Báo cáo thủ trưởng! Thành tích này thuộc về đơn vị và đồng đội. Nhưng nếu được phép, tôi xin gửi lời cảm ơn đặc biệt đến vợ tôi."
Tôi giật mình.
"Vợ tôi đã dạy tôi một điều." Anh nhìn thẳng vào tôi. "Rằng kỷ luật không phải là tất cả. Rằng tôi có quyền không biết. Có quyền hỏi. Có quyền sợ. Và rằng khi tôi nói 'Em có thể ở lại không?', cô ấy đã trả lời 'Có'."
Cả hội trường lặng đi. Mắt mẹ chồng tôi đỏ hoe. Tiểu Điềm ở hàng sau khóc thành tiếng.
"Báo cáo vợ." Anh đưa tay lên chào tôi, giữa hàng trăm quân nhân. "Đồng chí chồng xin gửi lời cảm ơn, và xin hứa với vợ: mỗi sáng sẽ gấp chăn nhẹ tay hơn!"
Tiếng cười rộ lên khắp hội trường, kèm theo tràng pháo tay vang dội. Tôi che mặt, nước mắt vừa cười vừa chảy, nhưng tay cũng giơ lên, đáp lễ theo kiểu dân sự, vẫy vẫy như người đi tiễn.
Tối hôm ấy, về nhà, anh cởi quân phục, treo cẩn thận lên móc, rồi quay sang tôi, đứng nghiêm một cách quen thuộc.
"Báo cáo vợ."
"Hửm?"
"Hôm nay là kỷ niệm một năm." Anh hắng giọng, vành tai bắt đầu đỏ. "Anh muốn hỏi, theo Hiệp định điều bốn: tập luyện chung phải do cả hai muốn. Vợ có muốn không?"
Tôi tựa vào khung cửa, nhìn người đàn ông của mình. Ánh đèn vàng trải lên vai anh, lên hàng mi, lên chiếc huân chương còn đặt trên bàn.
Một năm trước, tôi đứng trong căn phòng này, cầm tờ đơn ly hôn. Một năm sau, tôi đứng đây, với một người đàn ông biết hỏi trước khi làm.
Tôi bước tới, đứng nghiêm đối diện anh, hai chân khép lại, tay áp sát quần, giơ lên chào, cố nghiêm mặt hết sức.
"Báo cáo chồng!" Tôi hô to, giọng vang vang. "Đồng chí vợ đã sẵn sàng nhận nhiệm vụ!"
Anh sững người. Một giây. Hai giây.
Rồi mắt anh sáng bừng, như pháo hoa bật lên trong bóng tối. Anh bật cười, tiếng cười lớn nhất tôi từng nghe, cười đến phải tựa vào tường, cười đến chảy nước mắt.
"Báo cáo vợ!" Anh vừa cười vừa thở. "Nhiệm vụ… được chấp nhận!"
Anh bế bổng tôi lên, xoay một vòng giữa phòng. Tôi hét lên, tay ôm chặt cổ anh, váy bay tung.
"Nhưng nhớ nhé," tôi thì thầm bên tai anh, "tối đa… ba lượt."
"Rõ." Anh dừng lại, nhìn tôi, nghiêm túc đến mức đáng yêu. "Ba lượt là tiết chế."
"VỆ TRANH!"
"Đùa thôi." Anh cười, hôn lên trán tôi. "Một lượt. Nếu vợ muốn thêm, vợ báo. Anh sẵn sàng."
Ánh đèn ngủ bị bàn tay anh vặn nhỏ dần. Trong bóng tối ấm áp, tôi nghe tim anh đập bên tai, đều, mạnh, thân thuộc. Sáng hôm sau, lần đầu tiên sau một năm, chăn gối vẫn bừa bộn đến chín giờ, và không ai gấp.
Chỉ có tờ giấy ghi nhớ trên tủ đầu giường, nét chữ cứng như thép nhưng đã mềm đi rất nhiều:
Vợ yêu, hôm qua mười điểm.
Vệ Tranh, 09:00.
(Hết)